آرزو.ش

فوايد گياهان دارويي

پست های پیشنهاد شده

آرام‌بخش

1. سبزی بادرنجبویه، آرام بخشی است که هیچ ضرری ندارد.

اخمو و تندخو

1. دخترانی که اخمو و تندخو هستند بادرنجبویه را در برنامه غذایی خود قرار دهند و از دمکرده آن (50 گرم در یک لیتر آب) در حمام بر بدن خود بمالند و ماساژ دهند.

اختلال حواس

1. برای کسانی که اختلال حواس همراه با عصبانیت دارند آب گشنیز، آب لیموشیرین و کمی عرق کاسنی هر صبح ناشتا یک لیوان میل شود.

افسردگی - غم و اندوه

1. اسفناج برای افرادی که افسرده هستند و یا احساس خستگی و گرفتگی می‌کنند مفید می‌باشد.

2. خوردن بادرنجبویه نشاط آور است.

3. غم و اندوهی که بر اثر غلبه بلغم یا سودا باشد خوردن بادرنجبویه آن را از بین می‌برد.

4. شربت پیاز روزی 3 قاشق همراه آب میل کنند.

طرز تهیه شربت پیاز: آب پیاز100 گرم، آب400 گرم و شکر400 گرم می‌جوشانیم تا شربت شود.

5. خوردن ترشک نشاط آور است.

6. وقتی زیاد غصه دارید خیار بخورید چون برطرف کننده غم است.

7. ریحان 8 گرم را در 400 سی‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده روزی 3 فنجان میل شود.

8. شربت ریواس شادی بخش است.

9. برای رفع غم و اندوه سوسن، جعفری، بادرنجبویه و ریحان بعنوان سبزی خوردن همراه غذا میل شود.

10. مصرف زیاد سیب‌زمینی باعث افسردگی و آشفتگی فرد می‌شود.

11. کاسنی 6 گرم را در 200 سی‌سی آب‌جوش20 دقیقه دم‌کرده روزی3 فنجان میل‌شود جهت افسردگی ریشه کاسنی را به‌مدت 12 ساعت در آب خیسانده سپس جوشانده روزی 2 فنجان میل‌شود.

12. تخم گشنیز 2 گرم را در 200 سی‌‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده به دو مرحله 10 صبح و 5 عصر با کمی عسل شیرین نموده هفته‌ای 2 روز بنوشند.

13. لوبیاسبز را در برنامه غذایی خود قرار دهند.

14. مرزنجوش 5 گرم را در 200 سی‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده هفته‌ای 2 روز، روزی 3 فنجان میل شود.

15. دمکرده نعناع برطرف کننده افسردگی و خستگی روحی می‌باشد.

بی‌خوابی – کم‌خوابی – خواب‌آور

1. افراد سالمندی که شب‌ها خواب ندارند بابونه، جو و سوسن را در آب بجوشانند سپس کمی از آب آن را به سر بمالند.

2. برای رفع بی‌خوابی 4 گرم بومادران را در 200 سی‌سی آب‌جوش به مدت 20 دقیقه دم‌کرده روزی 3 فنجان همراه عسل میل شود خانم‌ها بعد از پاک شدن استفاده کنند.

3. برای رفع بی‌خوابی هر شب همراه غذا ترب سیاه بخورید.

4. برای درمان بی‌خوابی، کابوس یا خواب‌های مخدوش ترب سیاه را رنده کرده به صورت ضماد روی ماهیچه‌های پا بگذارید.

5. خوردن زیاد تره در شب باعث پریشان خوابی می‌گردد.

6. خرفه 5 گرم را در یک لیوان آب‌جوش 20 دقیقه دم کنید شب میل شود بیش از یک هفته مصرف نگردد.

7. خیار را بوئیده و ضماد آن را روی شقیقه و پیشانی بگذارید یا چند قطره از آب خیار را در بینی بچکانید.

8. خوردن ریحان باعث رفع بی‌خوابی می‌شود.

9. بی‌خوابی‌هایی که در اثر ضعیف بودن می‌باشد با خوردن پوره سیب‌زمینی برطرف می‌گردد.

10. شب قبل از خواب کمی برگ تازه شوید را جویده یا این که حدود نیم گرم تخم شوید را بجوید و کمی آب بعد از آن بنوشید. این روش برای کسانی که خوروپف می‌کنند مفید است ولی بیش از یک هفته استفاده نگردد.

11. مقداری شوید زیر بالش خود بگذارند.

12. کاهو را پخته همراه کمی آبلیمو شب میل کنند.

13. شب از سالاد کلم استفاده شود و 2 ساعت قبل از خواب چند قطره آب کلم در بینی بچکانید.

14. آب گشنیز خواب‌آور است یک قاشق ساعت 7 شب میل شود نباید بیشتر از یک هفته در ماه ادامه داشته باشد.

15. شب‌ها 2 گرم مرزنجوش را با 100 سی‌سی آب‌جوش دم‌کرده بنوشند به طور مداوم نباشد.

16. برای بی‌خوابی شب هویج پخته میل شود.

17. سعی کنید شب گشنیز نخورید چون باعث دیدن خواب‌های پریشان می‌شود.

تشنج

1. بابونه 2 گرم را در 150 سی‌سی آب‌جوش 10 دقیقه دم‌کرده روزی سه فنجان میل شود.

2. برای رفع حالت تشنجی کودکان یک گرم بابونه را در100 سی‌سی آب‌جوش10 دقیقه دم‌کرده روزی 3 قاشق مرباخوری میل شود البته با مشورت پزشک انجام شود.

3. دمکرده بادرنجبویه ضدتشنج است 3 گرم را در100 سی‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده روزی سه فنجان میل شود.

4. گل باقلا 30 گرم را در 500 سی‌سی آب‌جوش دم‌کرده بتدریج میل شود.

5. تخم بامیه 10 گرم در 200 سی‌سی آب‌جوش دم‌کرده روزی سه فنجان میل شود.

6. روزی 3 بار از دمکرده ریحان استفاده شود 6 گرم ریحان خشک را در 300 سی‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده بعد از هر غذا یک فنجان میل شود.

7. سوسن 10 گرم را در 500 سی‌سی آب 20 دقیقه دم‌کرده روزی سه استکان میل شود.

8. سیب‌زمینی به صورت تنوری و سرخ شده از تشنج عصبی جلوگیری می‌کند.

9. کسانی که مبتلا به نورالژی، تشنج و حمله عصبی هستند 15 گرم برگ و گل سیب‌زمینی را در 500 سی‌سی آب جوشانده روزی 3 فنجان میل کنند.

10. سیر تسکین دهنده تشنج است.

11. برای درمان تشنج 5 گرم تخم شوید را در 250 سی‌سی آب 20 دقیقه دم‌کرده در 3 مرحله میل شود.

12. تخم گشنیز 5 گرم را در 150 سی‌سی آب دم‌کرده صبح، ظهر و عصر یک فنجان میل شود.

تقویت اعصاب

1. کسانی که ضعف اعصاب دارند نصف استکان آب اسفناج و نصف استکان آب شاهی را همراه کمی آب صبح بنوشند.

2. اسفناج تقویت کننده اعصاب است.

3. برای تسکین اعصاب، تخم بادمجان، تخم گشنیز، تخم ریحان، تخم تره و تخم جعفری از هر کدام 5 گرم و نعناع 20 گرم همه را آسیاب کرده با 200 گرم عسل مخلوط نموده روزی 2 قاشق مرباخوری میل شود.

4. برای تقویت اعصاب عرق بادرنجبویه، عرق شنبلیله، عرق کاسنی از هر کدام 500 سی‌سی مخلوط کرده روزی سه نصف استکان میل شود.

5. خوردن باقلا برای تقویت عصبی و روحی مفید است.

6. برای تسکین اعصاب 4 گرم بومادران در 200 سی‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده روزی 3 فنجان همراه عسل به مدت یک هفته میل شود، خانم‌ها در دوران قاعدگی یک هفته بعد از پاک شدن استفاده کنند.

7. برای تقویت اعصاب 10 گرم ترخون را در 300 سی‌سی آب جوشانده روزی سه فنجان میل شود.

8. کسانی که ضعف اعصاب دارند و دوست ندارند از داروی خوردنی استفاده کنند 200 گرم پونه را در یک لیتر آب بجوشانند سپس در حمام با اسفنج روی بدن بمالند و یا این که نیم کیلو پونه را در 5 لیتر آب بجوشانند در وان ریخته سپس به مدت 15 دقیقه در وان حمام استراحت کنند.

9. خوردن ساقه جعفری اعصاب را تسکین می‌دهد.

10. ریواس تقویت کننده اعصاب است.

11. سیر آرام کننده اعصاب است.

12. عرق شنبلیله تقویت کننده اعصاب است 5 بعدازظهر نصف استکان میل شود.

13. اگر صدایی در سر بود که دور از وهم و خیال است تخم کاهو، تخم گشنیز، خشخاش را بو داده در یک پارچه نازک ریخته شب‌ها زیر سر بگذارند.

14. روغن تخم کدو برای اعصاب مفید است.

15. برای اضطراب و مورمورشدن بدن آب کنگرفرنگی همراه غذا 2 قاشق میل شود.

16. برای تقویت اعصاب صبحانه نان پنیر و یک دوم گردو و نعناع میل شود.

17. خوردن هویج برای کسانی که عصبانی هستند مفید می‌باشد.

18. خوردن چغندر به اعصاب آرامش می‌دهد.

19. خرفه 5 گرم، در یک لیوان آب‌جوش20 دقیقه دم کنید شب میل شود بیش از یک هفته مصرف نگردد.

20. خوردن فلفل سبز همراه غذا باعث تقویت اعصاب می‌گردد.

خوره

1. مصرف زیاد شاهی در شب انسان را به مرض خوره مبتلا می‌کند.

دردهای عصبی

1. برای رفع خستگی‌های عصبی 5 گرم پونه را در 150 سی‌سی آب‌جوش به مدت 15 دقیقه دم‌کرده روزی 3 فنجان میل شود.

2. برای برطرف کردن دردهای عصبی پیاز را در برنامه غذایی خود قرار دهید.

3. هنگام حمله‌های عصبی پیاز را دو نیم کرده جلوی بینی گرفته و نفس عمیق بکشند.

4. جهت تسکین بعضی دردهای عصبی (نورالوژی) می‌توان از ضماد تره استفاده کرد.

5. برای رفع دردهای عصبی جعفری را خرد کرده در شیر داغ بریزید و میل کنید.

6. چای کمتر بنوشند.

7. رب ریواس برطرف کننده وحشت و بیماری‌های عصبی است.

8. برای رفع درد اعصاب و ضعف عصبی 5 گرم تخم شوید را در 200 سی‌سی آب جوشانده روزی 3 فنجان میل شود.

9. برای درمان دردهای عصبی 6 گرم علف چشمه را در 200 سی‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده روزی 3 فنجان میل شود.

10. برای تسکین دردهای عصبی فلفل سبز را با روغن کنجد مخلوط کرده در محل درد بمالید.

11. فلفل سیاه تسکین دهنده دردهای عصبی است. چند دانه فلفل سیاه را با مویز کوبیده هر روز به اندازه یک فندق میل شود.

12. کاهو برطرف کننده اضطراب، تشویش و تحریکات عصبی است.

13. کلم از هیجانات عصبی جلوگیری می‌کند قبل از غذا بعنوان سالاد میل شود باید گفت که خوردن زیاد کلم نیز باعث دیدن خواب‌های پریشان می‌شود افراط نکنید.

14. برای متعادل شدن بیماری‌های عصبی10 گرم کنگر یا کنگرفرنگی را در یک لیتر آب جوشانده هر 6 ساعت یک استکان میل شود.

رعشه - لقوه

1. چغندر پخته را در برنامه غذایی خود قرار دهند.

2. دمکرده سوسن برای رعشه مفید است. سوسن 6 گرم را در 200 سی‌سی آب‌جوش دم‌کرده روزی 3 فنجان میل شود.

3. سیب‌زمینی را به صورت تنوری یا آب‌پز همراه نعناع در برنامه غذایی خود قرار دهند.

4. سیر را در برنامه غذایی خود قرار دهند اما مداوم نباشد.

5. در صورتی که بیماری گواتر نداشته باشند روز در میان همراه غذا از کلم پخته استفاده شود.

6. مرزنجوش 5 گرم با یک لیوان آب‌جوش به مدت 20 دقیقه دم‌کرده روزی سه فنجان میل شود.

7. مرزه را کوبیده به صورت ضماد بگذارند و از آن به صورت دمکرده و پخته در غذا و خام استفاده شود.

8. ابتدا بذر یونجه را در عرق یونجه خیس نموده سپس داخل روغن زیتون جوشانده صاف نموده به قسمت‌های مورد نظر بدن بمالند.

9. مالیدن روغن ترب برای لقوه مفید می‌باشد.

طرز تهیه روغن ترب: برگ‌های ترب را قبل از این که بذر بدهد چیده در روغن زیتون جوشانده صاف نموده سپس با شعله ملایم، حرارت داده تا مابقی آب برگ ترب بخار شود و روغن باقی بماند.

10. برای درمان لرزش با آب کرفس عضو مربوطه را ماساژ دهید و ضماد برگش را بگذارید.

صرع - غش

1. بیماران صرع بادرنجبویه را در برنامه غذایی خود قرار دهند و شب‌ها از دمکرده آن بنوشند.

2. بومادران 3 گرم را در 200 سی‌سی آب‌جوش دم‌کرده روزی 3 فنجان میل شود.

3. استشمام پونه برای کسانی که غش می‌کنند مفید است.

4. از خوردن شاهی خودداری شود.

5. کسی که غش می‌کند کمی فلفل سیاه با گلاب مخلوط کرده جلوی بینی‌اش بگیرید.

6. جوجه‌خروس را با کدوحلوایی پخته برای بیماری‌های غشی و تب‌های غشی مفید می‌باشد.

7. کرفس خیلی کم مصرف کنند.

8. برای درمان صرع نعناع 4 گرم را با 300 گرم آب‌جوش در یک فلاکس ریخته بعد از نیم ساعت هر چند ساعت یک استکان بنوشند.

عصب

1. جهت التیام عصب‌های قطع شده ضماد شنگ بگذارید.

2. برای تسکین درد عصب صورت یک قاشق مرباخوری پودر گشنیز را با یک لیوان آب جوشانده با بخار آن بخور دهید.

3. برای تسکین درد صورت (نورالژی ناسیال) سر و صورت را با دمکرده تخم گشنیز بخور دهید و 5 گرم تخم گشنیز را در 150 سی‌سی آب‌جوش دم‌کرده روزی سه فنجان به مدت 7 روز میل شود.

4. خوردن گوجه‌فرنگی باعث تسکین دردهای عصبی می‌شود.

5. برای دردهای عصبی و فلج عصبی 10 گرم مرزنجوش را با 150 سی‌سی آب‌جوش دم‌کرده روزی سه مرتبه عضو را ماساژ دهید.

مالیخولیا

* این بیماری دارای علائمی متغیر و ناثابت است که با تغییر افکار و گمان‌های فاسد و زمانی با ترس و وحشت همراه است و از حالت درندگی و بیقراری تا مرز آدم‌کشی پیش می‌رود در نزد مزاجهای سوداوی بیشتر خودنمایی می‌کند، بعضی‌ها با دیدن شیء وحشتناک و عده‌ای احساس چیزی در گلو و دسته‌ای با وحشت و اضطراب بیماری را نشان می‌دهند.

1. افرادی که مبتلا به بیماری مالیخولیا هستند ترشک برای آن‌ها مفید است.

2. مرزنجوش 5 گرم را با یک لیوان آب در فلاکس ریخته 20 دقیقه بماند روزی سه فنجان میل شود.

وسواس - سوءظن - بدبین

1. اسفناج را در برنامه غذایی خود قرار دهند.

2. بوکردن و خوردن بادرنجبویه دفع کننده وسواس‌های سوداوی است.

3. برای درمان وسواس از ریواس یا شربت ریواس یا رب ریواس استفاده کنید.

4. کدوزرد را با تمبرهندی پخته و کمی شکر اضافه شود میل کنید.

5. تخم گشنیز 1 گرم را در 100 سی‌سی آب‌جوش 20 دقیقه دم‌کرده بعد از ناهار میل شود.

6. کسانی که نسبت به دیگران بدبین هستند و سوءظن دارند هویج را در برنامه غذایی خود قرار دهند.

7. برای نگرانی‌های بی‌مورد و بی‌احساس هویج را در برنامه غذایی خود قرار دهند.

به اشتراک گذاری این ارسال


لینک به ارسال
به اشتراک گذاری در سایت های دیگر

گل عروس

 

61.gif

71e51ec84abc0a41ce841a1de8590b89.jpg
عروسک پشت پرده یا کاکنج (Physalis alkekengi-L) به صورت بوته های علفی در اغلب کشورهای اروپایی، آسیایی و آمریکای شمالی و همچنین در نواحی مرکزی و شمال ایران به طور خودرو یافت می شود در طب سنتی ایران و بسیاری از کشورها، میوه و برگ آن به عنوان دارو مصرف می گردیده است.
عروسک پشت پرده که کاکنج نیز نامیده می‌شود گیاهی است یک ساله یا چند ساله، زیبا و به بلندی کمتر از نیم متر. گلهای آن سفید وکوچک هستند. کاسه گل پس از گرده افشانی و لقاح می‌روید، درشت، متورم و رنگین می‌شود و به رنگ نارنجی تند با برگ های برجسته در می‌آید. درون آن میوه گیاه به شکل سته نارنجی رنگی تشکیل می‌شود. معمولأ در پاییز پارانشیم کاسه گل تحت تأثیر فعالیت‌های باکتری های سلولز خوار تجزیه می‌شود، در نتیجه فقط شبکه رگبرگ های کاسه به شکل تور سفید رنگ ظریف و نازکی باقی می ماند و میوه گرد درون آن نمایان می شود. به همین علت است که این گیاه را عروسک پشت پرده می‌نامند.

یكی از گیاهان سمی كه در تولید مثل دام و انسان ایجاد اختلال می‌كند ,گیاه عروسك پشت پرده است كه به‌طور وسیعی در اكثر مراتع ایران به‌صورت خودرو رشد می کند.در طب سنتی, گیاه شناسان میوه آن را برای جلوگیری از بارداری توصیه می‌كنند. این گیاه دارای ساختمان 13 و14 سكو-16و 24 سیكلو ارگوستان می‌باشد كه آن را فیزالین می‌نامند فیزالین‌ها مواد تشكیل دهنده استروییدی گیاهان فیزالیس می‌باشند. گزارشهای متعددی درباره وجود تركیبهای استروییدی در دانه‌های این گیاه ارائه شده است. تا كنون آزمایشهای محدودی در مورد اثر گیاه عروسك پشت پرده روی چرخه ی تولید مثل ارائه شده است و نتایج آنها بیانگر این است كه این گیاه دارای اثر استروژنی یا آنتاگونیست استروژنی است كه می‌تواند اثر مثبت یا منفی بر روی چرخه تولید مثل  داشته باشد. از طرفی این گیاه, دارای رشد سریع, قدرت سازگاری و تولید بذر بالایی در مراتع است. میوه آن در اواخر تابستان, همزمان با فصل جفت‌گیری و دوران آبستنی گوسفندان می‌رسد و به علت بوی خوش آن ,گوسفندان تمایل زیادی به تغذیه از آن نشان می‌دهند.
 
منبع 

به اشتراک گذاری این ارسال


لینک به ارسال
به اشتراک گذاری در سایت های دیگر

جنسينگ

 

61.gif

 
%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C%D9%86%DA%AF.jpg
 

جنسينگ، مكمل گياهي شناخته شده اي است كه امروزه به دلايل متعددي در سطح جهان از آن استفاده مي شود. براي مثال عنوان مي شود كه اين گياه در كاهش قند خون در افراد ديابتي، كاهش فرآيند پيري، جلوگيري از پيشرفت سرطان سينه و افزايش مقاومت سيستم ايمني موثر است

فرزاد برهمندپور، کارشناس تغذیه و رژیم درمانی در زمینه این مکمل غذایی وگیاهی به شفقنا (پايگاه بين المللي همكاري هاي خبري شيعه) می گوید: مطالعات علمي در مورد اين گياه از 30 سال پيش در بسياري از كشورها شروع شده است. در اين مطالعات مشخص شده كه گياه جنسينگ توانايي كمك به بدن در مقابله با استرس ها و هيجان های روحي را دارد و احساس خستگي را بهبود مي دهد. در واقع مكمل جنسينگ را از ريشه گياهي موسوم به همين نام مي گيرند و حتي از ريشه خشك شده آن به عنوان يك محرك در بعضي از نوشيدني ها استفاده مي نمايند. اين مكمل به دو رنگ سفيد و قرمز يافت مي شود كه رنگ سفيد از خشك كردن ريشه گياه جنسينگ و رنگ قرمز از حرارت دادن ريشه آن توليد مي شود. براي اين كه ريشه گياه جنسينگ آماده استفاده شود به زماني بين 5 تا 7 سال نياز است. اما گياه جنسينگ در گونه هاي متفاوت و با نام هاي مختلف در سرتاسر دنيا به دلايل مختلف استفاده مي شود. از گونه هاي اين گياه مي توان به جنسينگ هندي اشاره کرد که مطالعات محلی در کشور هند این ادعا را دارند که مصرف این گیاه باعث افزایش رشد کودکان و کنترل کلسترول در بزرگسالان می شود. نوع دیگر از گیاه جنسینگ، جنسینگ سیبری است که قرن ها مردم روسیه اعتقاد داشتند که این گیاه می تواند باعث اثرات مفیدی بر سیستم ایمنی بدن شود و باعث کاهش خستگی بدن، کاهش استرس و بالارفتن مقاومت بدن در مقابل بیماری ها شود. به همین منظور ورزشکاران روسی به کرات از این گیاه به عنوان یک مکمل برای کاهش بروز خستگی های بدنی خود در طی دوران ورزشی خود استفاده می کردند

نوع سوم از جنسینگ، جنسینگ کره ای است. در مورد این نوع جنسینگ، اعتقاد بر آن است که می تواند اثرات مفیدی بر روی سیستم عصبی مرکزی داشته و باعث بهبود عملکرد سیستم عصبی در سالمندان شود

نهایتا جنسینگ آمریکایی هم نوع چهارم گیاه جنسینگ است که از صدها سال پیش سرخپوستان آمریکایی از این نوع گیاه برای درمان سرماخوردگی و گلو درد استفاده می کردند. در واقع امروزه از جنسینگ آمریکایی به عنوان یک گیاه تقویت کننده بدن و آرامش دهنده قلب و عروق نام می برند

 

 

 
منبع
 
 
برای جینسینگ خواص زیر را بر شمرده‌اند.

  • گشایش ذهن
  • افزایش قدرت جسمانی (نیرومند تر ساختن بدن)
  • بهبود فعالیت حافظه
  • افزایش شادابی و نشاط (به عنوان محرک)
  • افزایش قدرت تحمل و پایداری
  • از بین بردن استرس‌ها
  • مقابله با پیری و فرسودگی (عوارض ناشی از افزایش سن)
  • بالا بردن قدرت دفاعی بدن در برابر بیماری‌ها (امراض)
  • تقویت سیستم ایمنی بدن
  • تنظیم سوخت و ساز و متابولیسم بدن
  • جلوگیری از سردرد
  • درمان بیخوابی و بد خوابی
  • کاهش اثرات منفی ناشی از یائسگی (تأثیرات تعدیل کننده بر عوارض ناشی از یائسگی در خانم‌ها)
  • بر طرف ساختن یا بهبود مشکلات جنسی در هر دو جنس
  • رفع خستگی، ضعف و بی حالی
  • افزایش قدرت و توان سیستم قلبی و عروقی
  • تنظیم فشار خون (کاهش دهنده فشار خون در صورت بالا بودن آن و افزایش دهنده فشار خون در صورت پایین بودن آن)
  • تنظیم سطح قند خون بدن (مشابه بالا)

طریقه مصرف جینسینگ
ریشه خشک شده این گیاه سال هاست که مورد استفاده خوراکی افراد قرار می‌گیرد. این ریشه خشک شده می‌تواند به تنهایی به صورت دم کرده (جوشانده و چای) یا به عنوان بخشی از یک نوشیدنی دم شده گیاهی همراه با سایر گیاهان و یا حتی به صورت افزودنی به سوپ یا به شکل قرص مورد مصرف قرار بگیرد. اما رایج ترین شکل استفاده از آن، به صورت دم کرده و چای یا به صورت عصاره (شیره) می‌باشد.در هنگام طی مسافت‌های طولانی، این ریشه‌ها را برای رفع گرسنگی می‌جوند و به این ترتیب از خواص سرشار آن نیز بهره‌مند می‌شوند.
 
منبع : ويكي پديا

به اشتراک گذاری این ارسال


لینک به ارسال
به اشتراک گذاری در سایت های دیگر

سیاه دانه

 

61.gif

71125c80ca383f176bed5ee62d69291e.jpg
به فارسی به آن سیاه‌دانه یا سیاه‌ تخمه می‌گویند. گیاهی است یک‌ساله با تقسیمات برگی شانه‌ای عمیق که ظاهری خطی یا مویین به برگ‌های آن داده است. گل‌های آن و زمان باز شدن آنها از اواخر ادیبهشت‌ماه تا تیرماه می‌باشد. سیاه‌دانه از جمله گیاهانی است که زنبورعسل علاقه مفرطی به نوش‌ آن دارد. در اراک می‌روید و در اصفهان و نواحی مختلف ایران پرورش می‌یابد. استفاده از این گیاه که به زبان عربی آن را شونیز، حب‌سودا و کمون اسود نیز می‌نامند، از قدیم‌الایام بین ملل مختلف معمول بوده و به‌صورت خوردنی و ضماد در درمان بسیاری از دردها به‌کار می‌رود.
بقراط از این گیاه د‌ر آثار خود نام‌برده و دیوسکورید(Dioscoride) نیز مصرف آن‌را به‌صورت پاشیدن بر روی نان و مداوای بسیاری از بیماری‌ها توصیه نموده‌است.
قسمت مورد استفاده این گیاه در مصارف دارویی، دانه آن می‌باشد که به رنگ تیره، سه گوش و با بویی مخصوص است که کوبیده و خرد شده آن، بویی شبیه زیره دارد.
سیاه‌دانه مقوی، افزایش‌دهنده ادرار، ترشحات شیر و قاعده‌آور است. در سرماخوردگی‌های همراه با عطسه زیاد و زکام، مخلوط آن با روغن در بینی چکانده می‌شد. به‌صورت دیگر سیاه‌دانه را روی آهن یا سنگ گداخته می‌ریختند و دودش را به هنگام زکام استنشاق می‌کردند، که در رفع زکام و سردرد ناشی از سرماخوردگی اثر قابل توجهی داشته است. همچنین برای تحلیل زکام، آن‌را خمیر نموده و به صورت گرم روی سر می‌گذاشتند.
رفع دندان‌درد از دیگر مصارف این گیاه دارویی می‌باشد که به‌این منظور آن را پخته، با سرکه مخلوط نموده و روی دندان می‌گذارند. از جمله موارد قابل توجه این گیاه کم‌شهرت که می‌تواند قابل توجه بانوان قرار بگیرد، اثر خاص این گیاه در رفع لکه‌های پوست صورت و افزایش جلای آن است. برای تهیه مخلوطی معجزه آسا می‌توان مقداری سیاه‌دانه را کوبید و با روغن زیتون مخلوط کرد، و سپس مانند کرم روی صورت مالید.
در درمان ریزش مو هم کاربرد آن دیده می‌شود. به‌طوری که استفاده مخلوط سیاه‌دانه، موم و حنا، برای جلوگیری از ریزش موی سر ذکر شده است.
به‌هنگام ابتلا به امراض پوستی همچون زگیل، جرب، برص و خال و لکه‌های دیگر، سیاه‌دانه و روغن گل‌سرخ می‌تواند موثر و مفید باشد.
در کتاب‌های قدیمی آورده شده که این گیاه دارای طبیعتی گرم و اسانسی نامطبوع، ماده تلخ، قندها، مواد روغنی و گلوکوزید سمی موسوم به فلائین و کونژیلین می‌باشد.
سیاه‌دانه خشک‌کننده خلط‌های غلیظ، دافع گازهای معده، مسهل، از بین برنده قولنج‌های بادی، عامل دفع سم‌های بدن، درمان یرقان، دردهای روده‌ای، سردرد، شکم درد، سینه‌درد و سرفه‌های مکرر، دل بهم‌خوردگی، درد طحال است.
این گیاه حاوی آلکالوئید‌های مهم به نام دکلوئیدین، کانسولیدین، دکلوسنین و دکلویین است که به‌دلیل اثر تحریکی آنها روی جدار معده برای معالجه معده و ورم کبد و کمبود شیرهٔ معده مصرف می‌شود.
در دامپزشکی هم از سیاه‌دانه برای افزایش شیرگاو‌ها استفاده می‌کنند. مصرف زیاد سیاه‌دانه باعث افزایش خونروی ماهیانه و در خانم‌های حامله موجب سقط‌جنین می‌شود.
به منظور استفاده از آن در طب‌سنتی، از پودر یا دانه خیسانده آن استفاده می‌شود نباید آن را دم کرد، زیرا اسانس آن از بین می‌رود. یادآوری می‌شود مصرف آن نباید از یک مثقال بیشتر باشد.
آزمایشات متعددی به‌منظور شناخت اثرات فارماکولوژیکی گیاه صورت گرفته و برخی مطالعات نشان داده است که عصاره سیاه‌دانه دارای اثرات شل‌کنندگی برروی عضلات صاف از جمله عروق خونی، رودهٔ کوچک و رحم می‌باشد. و این اثر را از طریق مهار کانال‌های کلسیمی توسط تیموکینون (که بیشترین ماده موثر موجود در دانه‌های سیاه‌دانه بوده و بسیاری از اثرات فارماکولوژیکی آن مربوط به این آلکالوئید می‌باشد) می‌دانند با این وجود اثرات سیاه‌دانه و مادهٔ موثرهٔ آن برسیستم عصبی مورد بررسی قرارگرفته است. در یک مطالعه صورت‌گرفته در ایران اثرات ضد‌تشنجی تیموکینون موجود در دانه‌های سیاه‌دانه مورد تحقیق و بررسی قرارگرفت و نتایج نشان داد که تیموکینون می‌تواند اثرات ضدتشنجی در درمان صرع‌های خفیف داشته‌باشد.

منابع
۱- سیاوش‌ پرورده، محمد خاتمی‌حس‌آباد، حسین حسین‌زاده، بررسی اثر پدتشنجی تیموکینون، مادهٔ موثرهٔ سیاه‌دانه درموش، فصلنامه گیاهان دارویی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، سال‌دوم، شماره ۵، زمستان ۸۱
۲- اسماعیل شبوعی، میوه و گیاهان شفا‌بخش، انتشارات باربد، سال ۱۳۷۶
۳- علی زرگری، گیاهان دارویی، انتشارات دانشگاه تهران، جلد۱، سال ۱۳۶۸
۴- پروفسور هانس فلاک، مترجم محمدرضا‌توکلی صابری و محمدرضا صداقت، انتشارات روزبهانی، سال ۱۳۶۸
نیکی پاک‌بین کارشناس‌ ارشد علوم گیاهی
 
 
منبع
************************************
 
منبعي ديگر


 

در این مطلب قص داریم در رابطه با فواید و همچنین ضرر های یکی از مواد گیاهی که در طب سنتی ایرانی نسبت به آن توجه زیادی شده است صحبت کنیم. سیاه دانه برای درمان بسیاری از بیماری ها مفید است ، اما گاهی اوقات نیز برای بدن ضرر هایی دارد.

 

در متون طب سنتی برای سیاه دانه خواص مقوی و منحصر به فردی ذکر شده است. بسیاری از حکما و اطبای طب سنتی ایران، هند و چین از سیاه دانه، روغن و عصاره آن به صورت موضعی و خوراکی برای درمان بسیاری از بیماری ها و اختلال های جسمی استفاده می کنند. به اعتقاد این گروه از درمانگران مصرف سیاه دانه می تواند در درمان بسیاری از بیماری ها از قبیل بیماری های دستگاه کلیه، دستگاه گوارش (مثل نفخ، تورم معده، زخم معده) و پیشگیری از ابتلا به انواع بیماری های مزمن و سرطان موثر باشد. مصرف موضعی و خوراکی سیاه دانه علاوه بر جنبه درمانی در حوزه بهداشت و زیبایی نیز کارکردهای متنوعی دارد که مهم ترین آن درمان جوش های چرکی و ناشی از چربی پوست است.
 
درمان نفخ دردناک شکم
 
نفخ یکی از شایع ترین اختلال هایی است که امروزه بسیاری از مردم آن را تجربه می کنند. پیدایش این اختلال رابطه زیادی با شیوه زندگی و نوع رژیم غذایی و حتی زیاده روی در مصرف غذاها دارد. از دیدگاه درمانگران طب سنتی مصرف سیاه دانه می تواند نفخ و دردهای ناشی از آن را در بیشتر افرادی که به نفخ معده دچار هستند درمان کند. البته در برخی متون اشاره شده در صورتی که پودر تخم سیاه دانه را با پودر دارچین مخلوط کرده و اندکی از این مخلوط را روی غذایشان بپاشند به درمان نفخ معده کمک و دردهای ناشی از آن را کنترل می کند.
 
 
 
پوستی صاف و یکدست می خواهید
 
در برخی متون طب سنتی به این نکته اشاره شده که استفاده موضعی از تخم سیاه دانه و روغن کنجد برای درمان جوش های زیرپوستی بسیار موثر است. این درمان گران برای تهیه این ترکیب به بیماران شان توصیه می کنند روغن کنجد و پودر سیاه دانه را با یکدیگر ترکیب کرده و آن را روی پوست صورت ماسک کنند. استفاده از این ترکیب به مدت ۲ هفته به بهبود جوش های زیرپوستی منجر می شود، اما هنگام استفاده از این ترکیب باید مراقب بود که بیش از اندازه از این روغن روی پوست استفاده نکنید چرا که استفاده بیش از اندازه از انواع روغن ها موجب بسته شدن منافذ پوستی می شود. برای استفاده از این ترکیب باید سرانگشتان تان را اندکی به این روغن آغشته کنید و روی پوست تان ماساژ دهید.
 
برای افرادی که شیمی درمانی کرده اند
 
یکی دیگر از خواص سیاه دانه و عصاره به دست آمده از آن کاهش عوارض ناشی از مصرف داروهای شیمیایی و مدرنی است که امروزه برای درمان بیماری های سخت و مزمن همچون سرطان مورد استفاده قرار می گیرد.
 
دانه های سیاه دانه و روغن گرفته شده از آن به دلیل خواص درمانی ویژه ای که دارد از جمله بهترین داروهای گیاهی و طبیعی برای بیمارانی محسوب می شود که به دلیل شیمی درمانی یا مصرف داروهای شیمیایی دچار نارسایی و اختلال در عملکرد کلیه ها شده اند. با مصرف روغن سیاه دانه می توان مانع از دفع پروتئین از ادرار شد و تا حد زیادی کراتین موجود در خون را کنترل و مهار کرد. از این رو افرادی که در معرض شیمی درمانی قرار دارند، می توانند با مشاوره با درمانگر طب سنتی و مصرف سیاه دانه بخشی از عوارض جانبی شیمی درمانی را بر کلیه های شان کنترل کنند.
 
نکاتی درباره سیاه دانه که باید بدانید
 
سیاه دانه خواص درمانی بی شماری دارد که در کنار برخی گیاهان یا روغن های طبیعی دیگر می تواند تاثیرات درمانی موثر و کم نظیری در کنترل بیماری ها و درمان آنها داشته باشد.
 
مخلوط پودر سیاه دانه و عسل به ترتیب به میزان ۲۵ و ۱۰۰ گرم و میل کردن آن هنگام سردرد به تسکین دردهای ناحیه سر و جمجمه کمک می کند.
افرادی که بعد از ابتلا به سرماخوردگی مدام عطسه می کنند می توانند جوشانده مخلوط سیاه دانه بوداده و روغن زیتون را به مدت یک دقیقه روی پیشانی خود مرهم کنند. این مخلوط به آنها کمک می کند تا از شر عطسه ها خلاص شوند.
برخی از درمانگران طب سنتی بر این باورند که سیاه دانه جویده شده و ترکیب شده با بزاق دهان موجب درمان زگیل می شود.
افراد مبتلا به سینوزیت بهتر است در فصل پاییز هفته ای یک بار از بخور سیاه دانه استفاده کنند.
مصرف سیاه دانه در وعده های غذایی برای خانم های سردمزاجی که شیر آنها برای نوزادشان کم است موثر است و به مرور موجب افزایش شیر آنها می شود.
 
 
تسکین دردهای شکمی
 
خانم های بارداری که در روزهای پایانی دوران بارداری قرار دارند و در انتظار تولد فرزند خود به سر می برند با شروع دردهای شکمی یا دردهای زایمان می توانند از ترکیب سیاه دانه و عسل برای کنترل درد و افزایش مقاومت و توان بدن شان استفاده کنند. برای تهیه این ترکیب کافی است ۲۵ گرم از پودر الک شده سیاه دانه را با ۱۰۰ گرم عسل مخلوط کرده و سپس مقدار اندکی روغن حیوانی به آن اضافه کنند.
 
مصرف این مخلوط علاوه بر کاهش میزان درد در ناحیه شکم به افزایش توان و قوت زائو هنگام زایمان کمک می کند. البته فراموش نکنید که نباید خودسرانه از این مخلوط استفاده کنید و برای تجربه آن حتما از مشاوره با متخصص طب سنتی و پزشک زنان تان بهره بگیرد.
 
املت یونانی با سیاه دانه بخورید
 
یکی از روش هایی که به کمک آن می توانید مصرف سیاه دانه را به برنامه غذایی روزانه تان اضافه کنید تهیه املت یونانی با سیاه دانه است. برای تهیه این املت که می توانید در وعده صبحانه آن را میل کنید به ۲ عدد تخم مرغ، یک عدد گوجه فرنگی، کمی پنیر سفید فتا، یک حبه سیر، ۲ قاشق سیاه دانه و اندکی فلفل نیاز دارید. برای تهیه این املت کافی است به اندازه نصف قاشق غذاخوری روغن زیتون در تابه بریزید و گوجه خرد شده و سیر را در آن تفت دهید. سپس تخم مرغ را به آن اضافه کنید و در آخرین مرحله پخت پنیر رنده شده فتا، فلفل و سیاه دانه را روی تخم مرغ بریزید. به این ترتیب به سادگی می توانید سیاه دانه را به برنامه غذایی روزانه تان اضافه کنید و از خواص درمانی و تسکین دهنده آن بهره ببرید.
 
پنیر با چاشنی سیاه دانه بخورید
 
یکی دیگر از روش هایی که می توانید به کمک آن سیاه دانه را به سبد غذایی خانواده اضافه کنید استفاده از پودر تخم سیاه دانه با پنیر در وعده صبحانه یا میان وعده عصر است. می توانید با پودر کردن تخم سیاه دانه و پاشیدن آن روی پنیری که تصمیم دارید میل کنید یک پنیر با چاشنی سیاه دانه در منزل تهیه و از آن برای بهره بردن از خواص سیاه دانه استفاده کنید.
 
نسخه ای برای درمان جوش های چرکی
 
اگر در گروه جوان هایی قرار دارید که از دست جوش های التهابی و ترشحات چرکی آن رنج می برید، می توانید با استفاده از خمیر سیاه دانه برای درمان این جوش ها که غالبا بعد از بلوغ در نوجوانان به وجود می آید و در برخی موارد تا جوانی افراد ادامه پیدا می کند، اقدام کنید. برای تهیه این خمیر کافی است ۲ قاشق پودر سیاه دانه را با مقداری سرکه ترکیب کرده و آن را روی صورت خود ماسک کنید. این ترکیب کمک می کند جوش های التهابی و چرکی به مرور خشک و برطرف شوند.
 
منبع
 
**********************************************
يك مشت دانه هاي ريز و يك خروار خاصيت
 
 
سیاه دانه حاوی فسفر، آهن، فسفات، کربوهیدرات و غیره است و یک ماده ی آنتی‌بیوتیک محسوب می‌شود که باعث نابودی ویروس‌ها، میکروب‌ها و باکتری‌ها می‌شود. کاروتن موجود در سیاه دانه خواص ضدسرطانی دارد. چند سالی است که محققان در خصوص این دانه های ریز کنجکاوتر شده و خواص فوق العاده ای برای آن کشف کرده اند. در این مطلب می‌خواهیم کمی بیشتر در خصوص سیاه دانه صحبت کنیم. لطفا با ما همراه باشید.
 
  سیاه دانه در یک نگاه
سیاه دانه سرشار از ترکیباتی مانند زینک، کلسیم، فسفر، پتاسیم، سلنیوم و همچنین ویتامین های B1، B2، B3 ،B9 و C و E می باشد. تمام این ترکیبات مفید و قوی باعث شده اند تا سیاه دانه ضدویروس، هضم کننده، تقویت کننده ی سیستم ایمنی بدن، ضدالتهاب و ضدقارچ باشد. حدود بیش از دو هزار سال است که از سیاه دانه به صورت روغن یا همان دانه های ریز استفاده می‌شود. نتایج بررسی ها و مطالعات جدید نیز نشان می دهد که سیاه دانه باعث روان شدن برونشیت شده و خواص ضد میکروبی دارد. علاوه بر این سیاه دانه باعث تنظیم فشار خون شده و باعث ترشح صفرا می‌شود. این دانه های ریز برای درمان و بهبود ناخوشی مربوط به دستگاه تنفسی، پوست، معده و روده ها و همچنین برای بهبود عملکرد کلیه ها و کبد و تقویت بدن موثر هستند. علاوه بر این محققان معتقدند که سیاهدانه خاصیت ضدسرطانی دارد و باعث افزایش هورمون های جنسی و افزایش باروری می‌شود. سیاه دانه باعث تسریع دفع ادرار شده و برای تقویت حافظه نیز مفید است.
 
سیاه دانه: خداحافظ سرماخوردگی
سیاه دانه خواص ضدویروسی و ضدباکتریایی دارد؛ بنابراین می‌تواند از بیماری های مربوط به سرما مانند سرماخوردگی، برونشیت، آنفلوانزا و غیره پیشگیری کند. این دانه های ریز باعث تقویت سیستم ایمنی بدن می‌شوند و سرماخوردگی را از شما دور می سازند. توجه داشته باشید که مصرف مرتب سیاه دانه و همچنین روغن آن در برنامه ی غذایی تاثیر فوق العاده ای روی تقویت سیستم ایمنی بدن دارد و شما را در برابر بیماری‌های زمستانی مصون می‌کند. معمولا ایرانی‌ها از این دانه ها در ترکیب ترشیجات استفاده می‌کنند. می‌توانید به خورش ها، ماست یا سالادهایتان نیز سیاه دانه بزنید و از خواص آن نهایت استفاده را ببرید.
 


سیاه دانه سرشار از مواد مغذی و مواد معدنی است؛ به همین دلیل باعث تقویت
بدن شده و مانع از کاهش انرژی می‌شود. اگر مدتی است که از احساس خستگی
مداوم شکایت دارید حتما روغن سیاه دانه را به برنامه ی غذایی تان اضافه کنید


 
سیاه دانه برای درمان مشکلات گوارشی
مشکلات گوارشی بنا به دلایل متعددی از قبیل تغذیه ی نامناسب، مشکلات روحی و غیره بروز می‌کند. اگر شما نیز جزو افرادی هستید که دچار اختلالات گوارشی هستید می‌توانید به سیاه دانه اعتماد کنید. می‌توانید هر روز چند قطره از روغن سیاه دانه را به نوشیدنی گرم تان اضافه کرده و میل کنید. سیاه دانه و روغن آن باعث تقویت فلور روده شده، با نفخ و گاز معده مقابله می‌کند و همچنین میکروب‌های آسیب رسان به دستگاه گوارش را که باعث نفخ و دل درد و ورم معده می شوند، از بین می‌برد. می‌توانید با پزشک یا عطار مشورت کرده و بر حسب نوع مشکل تان از این ماده ی مفید طبیعی استفاده کنید.
 
سیاه دانه برای مقابله با خستگی هایتان
سیاه دانه سرشار از مواد مغذی و مواد معدنی است؛ به همین دلیل باعث تقویت بدن شده و مانع از کاهش انرژی می‌شود. اگر مدتی است که از احساس خستگی مداوم شکایت دارید حتما روغن سیاه دانه را به برنامه ی غذایی تان اضافه کنید. به جای اینکه برای کسب انرژی به مصرف بیش از اندازه ی قهوه رو بیاورید بهتر است صبح‌ها به چایتان چند قطره روغن سیاه دانه، کمی عسل و چند پر نعنا اضافه کنید. این کار را به مدت 10 روز ادامه دهید. خواهید دید که به مرور انرژی از دست رفته برگشته و انرژی تان چند برابر می‌شود.
6284242331544223812422387223095205103250
سیاه دانه مفید برای پوست
روغن سیاه دانه برای درمان و بهبود آکنه ها موثر است. به خاطر اینکه حاوی ترکیبات تمیزکننده است. این روغن همچنین برای تغذیه‌ی عمقی پوست‌های خشک موثر عمل می‌کند.
توصیه می‌کنیم بعد از تمیز کردن پوست و یا بعد از لایه برداری برای تسکین و تغذیه‌ی پوستتان از این روغن استفاده کنید. در فصل سرما علاوه بر اضافه کردن کمی روغن سیاه دانه به چایتان می‌توانید آن را به طور مستقیم روی لب‌ها بزنید تا از خشکی و ترک خوردگی آن‌ها جلوگیری شود.
 
سیاه دانه برای سلامت موهای شما
استفاده ی موضعی از روغن سیاه دانه باعث تقویت پوست سر می‌شود و موهایتان را نرم و تقویت می‌کند. این روغن برای تغذیه‌ی موهای شکننده، کدر، بی حالت و ضعیف، فوق العاده است. می‌توانید این روغن را با روغن‌های دیگری مانند روغن کرچک مخلوط کرده و به موها بزنید. به این ترتیب کمک زیادی به رشد سریع موهایتان کرده‌اید. می‌توانید کمی روغن آووکادو نیز به این روغن‌ها اضافه کنید تا خواص آن‌ها چندبرابر شود. این ماسک روغنی را به کف سر و موهایتان بزنید و به مدت دو تا سه ساعت با حوله ی گرم ببندید. سپس با شامپوی روزانه ی خود موهایتان را شستشو دهید. می‌توانید هفته ای یکبار این کار را تکرار کنید. توجه داشته باشید مصرف روزانه ی روغن یا دانه های آن نیز به دلیل دارا بودن کلسیم و ویتامین های گروه B و غیره باعث تقویت و تغذیه ی درونی موها می‌شود.
فاطمه مهدی پور
بخش تغذیه و آشپزی تبیان

به اشتراک گذاری این ارسال


لینک به ارسال
به اشتراک گذاری در سایت های دیگر

اسفرزه

61.gif

 
 
 

مهم‌ترین اثر اسفرزه، رفع یبوست است. برای درمان این بیماری باید دانه‌ها با مقدار زیادی آب یا مایعات مصرف شود.

 

 

39931902226639966358919416384119115.gif
اسفرزه با نام علمی Plantago ovata گیاهی است علفی، چند ساله و به ارتفاع تا 10 سانتی متر. برگ‌های این گیاه کشیده، باریک، نوک تیز و کرک داراست که به علت فقدان ساقه، از روی زمین منشعب شده‌اند.
گل‌های اسفرزه کوچک، سفید رنگ به صورت اجتماع سنبله و به حالت استوانه‌ای به ارتفاع تا 2 سانتی متر بر روی دم گل‌هایی به طول تا 9 سانتی متر قرار گرفته‌اند.
قسمت مورد استفاده‌ی گیاه، دانه‌های آن است که قایقی شکل و به طول تا سه میلی‌متر هستند.
دانه‌های گیاه به رنگ خاکستری مایل به صورتی بوده که دارای خطی قهوه‌ای رنگ در طول قسمت مقعر می‌باشند.
زمان جمع آوری این دانه‌ها، اواسط تابستان می‌باشد.
نام‌های دیگر آن، اسپرزه، اسبرزه، اسفیدش، اسفیوس، اسپغل، اسپغول، سفیدخوش، شکم پاره، قارنی یارخ، قارنی یاروق، بذر قطور، بذر قطونا، حشیشه، البراغیث، تبکو، برغوشی است.
 
منبع جغرافیایی
این گیاه، بومی ایران و هندوستان است و در کشورهای هم جوار نیز کشت می‌شود و از ایران، پاکستان و هندوستان به دیگر نقاط جهان صادر می‌گردد.
این گیاه در نواحی گسترده‌ای در شمال ایران در دشت گرگان، گیلان بین منجیل و پاچنار در راه بین قزوین و رشت، در رودبار و بین چالوس و رشت و در لرستان، کردستان، بختیاری، اصفهان، ایلام، پشت کوه، مهران، شوش، در فارس: تخت جمشید و لار، در کرمان: نزدیک بم در مسجد سلیمان و بوشهر نیز دیده می‌شود. در هند در پنجاب و پیشاور می‌روید.
 
تاریخچه
استفاده از اسفرزه به زمان بسیار دور می‌رسد. استفاده آن در اروپا، آمریکای شمالی، هندوستان و نیوزیلند بسیار زیاد بوده است. چون انگلیسی‌ها این گیاه را در بسیاری از جاها گسترش داده‌اند به نام پای مرد انگلیسی مشهور شده است. از دانه‌های اسفرزه جهت دانه پرندگان، فراورده‌های ضد ورم، زخم گلو و مسهل استفاده می‌شده است.
1524851716282341332162341762443102146132
  ترکیبات مهم
موسیلاژ به میزان 20 تا 30 درصد، بر روی دانه‌ها قرار گرفته است که در اثر هیدرولیز تولید دگزیلوزان، آرابینوز، د – گالاکتوز، د – گالاکتورونیک اسید می‌نماید.
همچنین دانه‌ها دارای روغن ثابت، پروتئین و مقدار بسیار کمی از ایریدوئید از جمله آکوبین هستند. موسیلاژ سطح دانه‌ها، حاوی تا 85 درصد آرابینوکسیلاز و مقدار کمی رامنوز می‌باشد.
 
اثرات مهم
مهم‌ترین اثر اسفرزه، رفع یبوست است. برای درمان این بیماری باید دانه‌ها با مقدار زیادی آب یا مایعات مصرف شود؛ چرا که موسیلاژ سطح دانه‌ها، برای حجیم شدن، احتیاج به آب زیادی دارد تا عملکرد آن به حداکثر برسد. هر دانه 10 برابر حجم خودش متورم می‌شود و به شکل لعابی ژلاتینی درمی‌آید و این لعاب منشاء شفابخشی آن در موارد اسهال و یبوست می‌باشد.
اثر دیگر آن، کاهش کلسترول و چربی خون است. آزمایش‌ها نشان داده است که مصرف روزانه، 15 گرم از اسفرزه در مدت دو هفته، می‌تواند باعث کاهش 5 درصد کلسترول گردد.
آثار دیگر اسفرزه، شامل اثرات ضد سرفه و ضد التهاب دستگاه گوارش است.
  طریقه و مقدار مصرف
برای بزرگ‌سالان: 10 گرم (یک قاشق غذاخوری پُر) را در استکان ریخته و مقداری آب روی می‌ریزیم؛ سپس آن را میل می‌کنیم. بلافاصله با کمی بعد از آن، یک یا دو لیوان آب دیگر میل می‌کنیم؛ چون موسیلاژهای اسفرزه، مقدار زیادی آب جذب می‌کند تا متورم شود؛ لذا در زمان خوردن آن باید مایعات زیادی مصرف شود تا عملکرد آن بهتر گردد.
برای بچه‌ها: می‌توان نصف این مقدار را مصرف نمود. این میزان مصرف را می‌توان صبح و شب تکرار کرد.
1072311251121932001110096761312361581962
  فرآورده‌های گیاهی
فراورده‌های متنوع و زیادی از اسفرزه در بازارهای اروپایی و به خصوص در انگلستان و بازارهای آمریکایی به صورت فرموله شده در دسترس هستند. در آمریکا از آن داروهای ملینی چون Metamucil تهیه می‌گردد که ملین خوبی است.
 
نگهداری
در صورتی که دانه‌ها را پودر کنیم، حداکثر باید تا 24 ساعت آن‌ها را مصرف کنیم.
 
نکات قابل توجه
1- مصرف مقدار متوسط اسفرزه، 5/7 گرم در 240 میلی لیتر آب و به میزان 2-1 بار در روز است. برای کودکان 12- 6 ساله، نصف این مقدار باید در نظر گرفته شود و برای کودکان زیر 6 سال، بهتر است با پزشک مشورت شود. یک لیوان آب اضافی، پس از مدتی (نیم یا یک ساعت) باید خورده شود. برای اثرات ایده آل آن، می‌توان 3-2 روز این کار را تکرار کرد.
2- مصرف اسفرزه، حتماً باید با خوردن مقادیر مایعات یا آب زیادتر از حد معمولی، صورت گیرد.
3- از موسیلاژ اسفرزه در صنایع آرایشی و بهداشتی، به عنوان امولسیون کننده و ضدالتهابات و تحریک پوست، استفاده می‌شود.
4- گزارش‌هایی در مورد کاهش جذب بعضی از مواد معدنی (از جمله کلسیم، منیزیم، مس و روی)، ویتامین B12، گلوکزیدهای قلبی و مشتقات کومارین‌ها با مصرف اسفرزه وجود دارد. هم چنین مصرف خوراکی هم زمان اسفرزه باعث کاهش جذب و طول اثر کاربامازپین می‌گردد؛ از این رو باید مصرف این گونه داروها را به طور جداگانه و با حداکثر زمان مصرف، بین این داروها و اسفرزه، تنظیم کرد.
5- شروع و مصرف ناگهانی، و مقدار نسبتاً زیاد اسفرزه ممکن است باعث نفخ شدید و بزرگ شدن شکم گردد؛ از این رو برای جلوگیری از این مسأله، می‌توان از مقدار یک بار در روز، اسفرزه استفاده کرد و کم کم به سه بار در روز رسانید و یا می‌توان به جای مصرف زیاد در مدت زمان کم، به مصرف کم‌تر در زمان طولانی‌تر (چندین روز) روی آورد، تا این مشکل پیش نیاید.
مهم‌ترین اثرات گزارش شده اسفرزه
ضد باکتری، ضد سرطان، ضد تب، آلرژی زا، ملیّن، هضم کننده ادرارآور، نفخ زا، محافظ کبد، بالا برنده‌ی فشار خون، کاهش دهنده‌ی کلسترول، کاهش دهنده‌ی قند خون، پایین آورنده‌ی پر فشاری خون، قابض، کاهش دهنده‌ی اسید اوریک و مسهل.
 
نکات احتیاط آمیز در مصرف اسفرزه
* به عنوان ملین و کاهنده کلسترول و احتمالاً پیشگیری سرطان، اسفرزه فی‌نفسه نقشی ندارد بلکه خاصیت ورم کردن و تولید لعاب زیاد آن است که این آثار را ایجاد می‌کند. پس اگر اسفرزه خورده شود و به قدر کافی آب زیاد خورده نشود، روده‌ها ورم کرده و چون آب مدفوع کاملاً جذب می‌شود برعکس انتظار، خروج مدفوع سخت می‌شود. پس فراموش نشود که با اسفرزه باید آب زیاد خورده شود.
* با این که یبوست ناراحتی عمومی زنان باردار است ولی زنان باردار باید از خوردن اسفرزه نظیر سایر ملین‌ها پرهیز کنند و برای رفع یبوست از سایر خوراکی‌های غنی از فیبر و الیاف گیاهی مانند سبزی‌ها، دانه‌های غلات، نان سبوس دار و ... استفاده کنند. 
* به کودکان زیر 2 سال نیز نباید داده شود.
1521772271091021171886623524722081506411
اسفرزه از دیدگاه حکمای طب سنتی ایران
طبیعت آن سرد و تر است، نوع سفید رنگ آن مرغوب‌تر و در آب ته نشین شود. دانه‌های لعاب زا و خوردن لعاب آن موجب تسکین حرارت و تشنگی می‌باشد و برای تب‌های گرم، غلیان خون و ناراحتی و خشونت سینه و حلق و زبان و سردرد و زخم روده و رفع یبوست روده‌ها که منشاء آن علل صفراوی یا عوارض حاصله از خوردن داروهای گرم است بسیار مفید می‌باشد. در تمام موارد فوق لعاب آن به تنهایی و با مخلوط با روغن بادام شیرین خورده می‌شود.
در استعمال خارجی ضماد لعاب اسفرزه مخلوط با سرکه و روغن گل سرخ برای تسکین درد مفاصل گرم، نقرس و نرم کردن ورم‌های بخصوص ورم‌های پشت گوش نافع است و ضماد کوبیده آن با گلاب برای تسکین سردرد و یا روغن بنفشه برای تسکین سردردهای گرم و رفع خشکی دماغ و اعصاب نافع است و همچنین برای رشد و نرم کردن مو و جلوگیری از دو تا شدن تارهای مو بسیار مفید است در مورد مو باید مالیدن ضماد چند روز پی در پی تکرار شود.
اگر 12 – 10 گرم تخم اسفرزه در آب گرم خیسانده شود که لعاب آن زود خارج شود و با شکر و با سکنجبین خورده شود برای لینت مزاج بسیار مفید است و نوعی ملین است. دم کرده آن برای تسکین درد سینه نافع است.
  خواص درمانی دیگر اسفرزه
1- آن را در آب بریزید و بگذارید بماند و دائم به جای آب خوردن از آب آن میل کنید، اگر دائم جرعه جرعه نوشیده شود گرفتگی صدا که از گرمی و حرارت باشد را برطرف می‌سازد، در موارد کاهش درد و رفع خارش و قطع خون‌ریزی بواسیر نافع است.
2- آن را با عناب در آب بخیسانید و آب آن را صبح ناشتا بخورید و با آب آن بدن را هم بشویید. خارش قسمت‌های زنانه یا واژینال را برطرف می‌سازد.
3- آب دم کرده آن را بنوشید، مدر است و برای سوزاک مفید می‌باشد.
4- 20 گرم در یک لیوان آب جوشانده و 4 روز تکرار شود دافع سنگ کیسه صفرا است.
5- اگر اسفرزه را با تخم شربتی و خاکشیر (هر کدام 100 گرم) ترکیب کرده و هر روز یک قاشق سوپ‌خوری آن را در 2 لیوان آب حل کرده و مصرف کنیم برای رفع خارش بدن و تصفیه خون و باز شدن اشتها مفید است.




شروع و مصرف ناگهانی، و مقدار نسبتاً زیاد اسفرزه ممکن است باعث نفخ شدید
و بزرگ شدن شکم گردد؛ از این رو برای جلوگیری از این مسأله، می‌توان از مقدار
یک بار در روز، اسفرزه استفاده کرد و کم کم به سه بار در روز رسانید


 
6- هر روز صبح، ظهر و شب هر بار یک قاشق شربت خوری از آن را در یک فنجان آبجوش بریزید بعد با نبات شیرین نموده بخورید، اسهال خونی را درمان می‌کند، از خون‌ریزی زیاد و قاعدگی جلوگیری می‌نماید.
7- آن را بو دهید و هر روز بخورید. اسهال‌های طولانی و مزمن را درمان می‌کند.
8- لعاب آن را دائم در گلو قرقره کنید و هم جرعه جرعه بخورید، گلودرد را درمان می‌کند و اگر آب آن را در دهان نگه دارید برفک و سوختگی و تاول و زخم‌های دهان را درمان می‌کند.
9- آن را بکوبید، بعد با سرکه خمیر نموده و هر روز صبح و شب روی محل ضماد بگذارید سالک را درمان می‌کند.
10- آن را با شیر مادر دختردار خمیر نموده و ضماد اندازید. خنازیر (غده‌های سخت که در گردن و زیر گلو پیدا می‌شود) را درمان می‌کند.
11- گل ختمی کوبیده را با لعاب آن مخلوط کنید و بر پیشانی بمالید. سردردی که از آفتاب باشد را تسکین می‌دهد.
 
تذکر مهم
توجه شود که در استعمال داخلی هیچ‌وقت نباید تخم اسفرزه کوبیده شود، زیرا اگر کوبیده شود و خورده شود خطرناک است و خوردن در حدود 40 گرم تخم اسفرزه کوبیده شده موجب سرد شدن بدن و تخدیر و تنگی نفس و آشفتگی و سرانجام منجر به غش و توقف نبض و پس از مدتی احتمالا منجر به مرگ می‌شود. لذا در این حالت از داروهای قی آور گرم نظیر آب عسل و نمک و یا سایر داروها استفاده می‌شود.
فرآوری: مریم مرادیان نیری
بخش تغذیه و آشپزی تبیان

به اشتراک گذاری این ارسال


لینک به ارسال
به اشتراک گذاری در سایت های دیگر

بالنگ

 

61.gif

 

از ترنج تا بالنگ: شاد و بی استرس باشید
 

ترنج های کوچک بزرگ شده و تبدیل به بالنگ های پر از خاصیت می‌شوند که استرس و بی‌خوابی را از جان به در می‌کنند، شادی آور است و نشاط جنسی را بالا می‌برند.

2137824718890248122145157148541521181221
حتما قصه ی دختر نارنج و ترج را شنیده اید. دختری افسانه ای که عروس شاهزاده ی شهر می‌شود و روشنی و شادی را به قصر می‌برد. حالا وقتی مادرم می‌خواهد مربای بالنگ درست کند و من طبق معمول نق می‌زنم که سخت است، می گوید این ها(بالنگ ها) همان ترنج هایی هستند که دختر نارنج و ترنج از آن بیرون آمد. این را که می گوید سر ذوق می‌آیم! نکند کنج یکی از این بالنگ‌ها دخترکی خواب مانده باشد. همان دخترک نارنج و ترنج! البته این ها قصه های کودکی است. واقعیت این است که ترنج های کوچک بزرگ شده و تبدیل به بالنگ های پر از خاصیت می‌شوند که استرس و بی‌خوابی را از جان به در می‌کنند، شادی آور است و نشاط جنسی را بالا می‌برند. در واقع بالنگ از خانواده ی مرکبات و سرشار از خواص است که جسم و روح را درمان می‌کند. تاثیر این میوه در رفع استرس و اضطراب از دیرباز معروف است. درست است که تهیه ی مربای آن کمی سخت است اما رسیدن به خواص آن به تمام زحماتی که می کشید می ارزد. این روزها که بالنگ در بازار وجود دارد می‌توانید خریداری کرده و مربای آن را تهیه و میل کنید.
 
بالنگ: ضداسترس، ضداضطراب
بالنگ روی نروترانسمتورها (ناقل های عصبی) که باعث آسیب به سیستم عصبی مرکزی می‌شوند تاثیر می‌گذارد و باعث کاهش استرس و رفع کاهش میل جنسی ناشی از آن می‌شود. بالنگ همچنین باعث کنترل ترشح هورمون «کورتیکوسترون» می‌شود. این هورمون در پاسخ به استرس ترشح می‌شود اما ترشح میزان زیادی آن باعث کاهش قدرت سیستم ایمنی بدن شده و احتمال ابتلا به افسردگی را بالا می‌برد. می‌توانید به دلایل مختلف از خواص بالنگ برای کاهش استرس، رفع افسردگی و افزایش نشاط جنسی استفاده کنید. علاوه بر مصرف مربای آن می‌توانید اسانس آن را به مدت 15 دقیقه در فضای منزل پخش کنید. این کار را هر سه بار در روز انجام دهید.
 
بالنگ: درمان اینسومیا یا همان بی‌خوابی
ملاتونین هورمونی است که در شب‌ها و از غده ی کوچکی در مغز ترشح می‌شود و وظیفه ی کنترل ریتم خواب و بیداری را بر عهده دارد. زمانی که میزان این هورمون دچار کمبود می‌شود نمی‌توان به این سادگی آن را تکمیل کرد چون بدن ملاتونین را ذخیره نمی کند. این هورمون سنتز شده خیلی زود کاهش پیدا می‌کند تا تاثیر بیولوژیکی خود را داشته باشد. خوشبختانه بالنگ به دلیل دارا بودن «فوروکومارین» باعث افزایش میزان ملاتونین می‌شود.




بالنگ به دلیل دارا بودن «لینالول»( ترکیب معطر) خواص ضدالتهابی دارد. از این گذشته بالنگ ضداسپاسم است. باید بدانید که هر نوع درد گوارشی ناشی از
اضطراب یا استرس با بالنگ قابل درمان است


 
توصیه می‌کنیم بعد از غذا یک تکه ی کوچک مربای بالنگ به عنوان دسر میل کنید. می‌توانید از ترکیب اسانس بالنگ و روغن بادام شیرین برای ماساژ قبل از خواب استفاده کنید. همچنین می‌توانید پوره ی بادام را با 3 قطره اسانس مخلوط کرده و مانند قرص ببلعید.
 
بالنگ برای پیشگیری از بیش فعالی
بالنگ باعث پیشگیری از تجمع «گلوتامات» می‌شود. گلوتامات اسیدآمینه ای است که گونه ی سنتز شده آن به میزان زیادی در کارخانجات مواد غذایی به عنوان افزایش دهنده ی طعم استفاده می‌شود. نتایج بررسی های متعدد نشان می‌دهد که این ترکیب می‌تواند عامل بروز رفتارهای بیش فعالانه شود. بالنگ می‌تواند نقش پیشگیری کننده از تجمع زیاد گلوتامات در مغز را داشته باشد. مصرف این ماده ی غذایی می‌تواند کمک کننده باشد. همچنین می‌توانید چند قطره از اسانس آن را به لباس بزنید و یا اسانس آن را به مدت 15 دقیقه در فضای منزل پخش کنید.
21361147523614418068301197457922418544.j
بالنگ برای تسکین کرامپ های معده
بالنگ به دلیل دارا بودن «لینالول»( ترکیب معطر) خواص ضدالتهابی دارد. از این گذشته بالنگ ضداسپاسم است. باید بدانید که هر نوع درد گوارشی ناشی از اضطراب یا استرس با بالنگ قابل درمان است.
مربای بالنگ و حتی پوست آن برای هضم غذا مفید است. می‌توانید بعد از غذا از این مربا به عنوان دسر استفاده کنید تا غذایتان خوب هضم شود. برای تسکین این کرامپ ها می‌توانید برای صبحانه از این مربا استفاده کنید.
از این گذشته می‌توانید 6 قطره اسانس بالنگ را در 1 قاشق چایخوری روغن زیتون ریخته و به مدت سه روز و هر روز دو مرتبه شکم تان را ماساژ دهید. توجه داشته باشید که بالنگ برای درمان بیماری‌های دیگر مانند پسوریازیس نیز مفید است. حواستان باشد بعد از استفاده ی موضعی از این اسانس در معرض نور خورشید قرار نگیرید چون باعث حساسیت زیاد پوست می‌شود.
 
توجه توجه
توجه داشته باشید که استفاده از اسانس بالنگ در سه ماهه ی اول بارداری ممنوع است.
اگر به لینالول حساسیت دارید نیز نباید از این اسانس ها استفاده کنید.
برای ماساژ حتما لازم است که اسانس بالنگ را با روغن‌های دیگری مانند روغن بادام شیرین و یا روغن زیتون ترکیب کرده و روی بدن بزنید.
اسانس بالنگ پوست را نسبت به اشعه‌های ماورای بنفش حساس‌تر می‌کند. قرار گرفتن در معرض نور آفتاب بعد از استفاده ی موضعی از اسانس بالنگ احتمال سوختن پوست و پیدایش لکه‌های قهوه ای روی پوست را افزایش می‌دهد.
شاید بهترین و ساده‌ترین روش برای مصرف بالنگ و پوست آن تهیه ی مربا باشد. شما هم می‌توانید پوست آن را چرخ کرده و از آن مربا درست کنید. این مربا طعم کمی تلخ دارد اما برای افرادی که دچار نفخ و معده درد هستند مفید است.
 
فاطمه مهدی پور
بخش تغذیه و آشپزی تبیان
 
 
**********************************************
 
بالنگ برای تقویت قلب مفید استبالنگ میوه مرکباتی است و اغلب در آسیا، آمریکای مرکزی و جنوبی و کشورهای مدیترانه کشت می شود.
 
▪ در رفع نفخ معده و هضم غذا موثر است.
 
▪ بالنگ برای تقویت قلب و کبد مفید است.
 
▪ دم کرده پوست خشک شده این میوه برای ترشح صفراوی مفید است و جویدن آن خوشبو کننده دهان است.
 
▪ قراردادن گوشت سفید خشک شده آن در لابه لای لباس ها مانع بید زدن آن ها می شود.
 
▪ مالیدن روغن بالنگ برای رفع بی حسی، فلجی، سیاتیک، امراض عصبی، درد کلیه و مثانه مفید است.
 
▪ جویدن پوست این میوه باعث خوشبو شدن دهان می شود.
 
▪ تخم بالنگ ضد تب است و برای از بین بردن کرم روده ای مفید می باشد.
 
▪ این میوه خنک کننده و آرام بخش است.
 
منبع
 
 
************************************************************
 
L128889706654.jpg

بالنگ در كتب طب سنتی با نام « اترج كبیر » آمده است. میوه آن را به فارسی بالنگ گویند و از نظر گیاه شناسی واریته از باد رنگ است.
این درختچه دارای میوه های زشتی است كه گاهی به وزن یك كیلو گرم نیز می رسد. نوع دیگری از بالنگ را به فارسی « بادرنگ » می نامند و در كتب طب سنتی با نام های بادرنج، باذرنج و اترج صغیر آمده است.
بالنگ درختچه ای است به شكل غیر منظم، برگ آن با كمی اختلاف شبیه سایر مركبات ولی میوه آن به كلی متفاوت و نوع كبیر آن در ابعاد یك خربزه كوچك است. شكل آن دراز از یك طرف متصل به شاخه كمی پهن و از طرف دیگر به نوك باركی ختم می شود.
پوست آن به رنگ زرد طلایی خیلی ضخیم، موج دار و دارای برآمدگی هایی مانند تاول درشت است. قسمت عمده میوه را با پوست زرد و گوشت سفید داخل پوست را گرفته و تقریباً جایی برای پولپ ترش غیر خوراكی وسط آن باقی نگذارده است. گل آن سفید می باشد.
بالنگ دارای پوست زرد رنگ طلایی، با بوی معطر، به خصوص نوع كوچك آن كه پوستش صاف است، معطرتر است.
قسمت گوشتی سفید متصل به پوست خارجی آن ضخیم و كمی شیرین و قسمت پولپ وسط آن كه در میان پرده های ضخیم طولانی واقع شده است، دارای الیاف و غلاف های پر از مایعی است كه در بعضی انواع شیرین و رد برخی ترش می باشد.
تخم های آن كه در قسمت پولپ آن واقع است كمی دراز و در غلاف سفیدی واقع و مغز، سفید و كمی تلخ است.
از نظر طبیعت طبق نظر حكمای طب سنتی پوست زرد آن كمی گرم و خشك است و شحم آن یا به عبارت دیگر قسمت گوشت سفید داخلی متصل به پوست زرد آن در ارقامی كه این قسمت شیرین است از نظر طبیعت سرد و تر و خشك و برگ و شكوفه آن گرم وخشك است.
از نظر خواص معتقدند كه پوست زرد آن برا ی تقویت قلب و دماغ و كبد، سرد و معده احشای داخل شكم مفید است و برای تحلیل بادها و نفخ و كمك به هضم غذا مؤثر می باشد. به خصوص مربای آن با عسل؛ البته با خوردن مربای آن اسراف نباید شود زیرا هضم آن مشكل می شود.
دم كرده پوست زرد خشك شده آن مسكن قوی صفراوی و جویدن آن خوشبو كننده دهان است.
اگر پوست و گوشت سفید خشك شده آن را درلابه لای لباس ها بگذارند مانع بید زدن می شوند.
روغن پوست زرد بالنگ:
پوست زرد 6 عدد بالنگ را گرفته در یك كیلو گرم روغن كنجد بیاندازند و در آفتاب گذارند و هر سه شبانه روز پوست های بالنگ را عوض كرده و پوست جدید در روغن می اندازند تا 5 – 4  بار، به این ترتیب روغن بالنگ به دست می آید.
روغن بالنگ از نظر طبعیت گرم و خشك است و مالیدن آن برای رفع بی حسی ، فلجی ، لقوه ، رعشه و در مفاصل ، سیاتیك ، امراض سرد عصبی و درد كلیه ، مثانه و خوشبویی عرق نافع است.
روغن شكوفه آن نیز همین اثر را دارد و روغن برگ آن قویتر است.
خوردن قسمت گوشت سفید متصل به پوست زرد خارجی آن خیلی ثقیل است و دیر هضم می شود و مصرف آن باید به صورت مربا با شكر و یا با عسل باشد.
آب قسمت مغز ترش مزه بالنگ اگر با غذا خورده شود برای مالیخولیا حاصل سودا نافع است و چون ترشی آن برای اشخاص سوداوی مضر است باید با شكر و قند شیرین شود و سپس خورده شود.
ضماد پخته تمام میوه بالنگ در سركه برای درد مفاصل و نقرس و ورم های مختلفه نافع است .
در چین از جوشانده ریشه و پوست بالنگ به عنوان ضد سرفه ، نرم كننده سینه و رفع ناراحتی لومباگو استفاده می كنند.

تخم بالنگ كرم كش و ضد تب است . دم كرده سر شاخه های تازه سبز و جوان آن را شبه جزیره مالاریا به عنوان اشتها آور و ضد گرما و معالجه شكم درد می خورند.
 
منبع
 
*************************************************
 

سایت سلامت خواص سبزیجات، خواص میوه جات ،خواص خوراکیها،سبزیجات خواص اترج - ترنج - ترنگ
 
اترج
اعراب به مرکبات پوست کلفت که در صنعت مرباسازى به کار مى رویم ، اترج مى گویند. از قدیم در مصر و آفریقا به عمل مى آمدیم و در داستان ((یوسف و زلیخا)) نامى از ما برده شده است - در فارسى به نوع کوچک ما ترنج و ترنگ و به نوع بزرگ ما بالنگ مى گویند و چون بوى مطبوعى داریم ، از قدیم شعراى خوش ذوق ایرانى ترنج را بهترین هدیه ى عاشق به معشوقه مى دانستند. قسمت مورد استفاده ما پوست سفید رنگ اسفنجى است که در صنعت مرباسازى و تهیه خورش از آن استفاده مى نمایند. خورش بالنگ و ترنگ بسیار ثقیل و دیر هضم است ، ولى مرباى آن نه تنها دیر هضم نیست ، بلکه به هضم غذا کمک مى نماید. طعم گوشت پوست ما کمى تلخ است و به همین جهت سه بار آنرا در آب جوشانده و آب تلخ آنرا دور مى ریزند تا تلخى آن گرفته شود، و بعد آن را در آب آهک انداخته و پس ‍ از چندى آنرا شسته و بعد مربا مى نمایند. مرباى بالنگ سفید و مرباى ترنج زرد طلایى است .

a04010551944102a.jpg

خواص سبزیجات,خواص سبزیجات,خواص بالنگ , فواید بالنگ , فوائد بالنگ , خاصیت بالنگ , خواص دارویی بالنگ ,فواید دارویی بالنگ , خواص درمانی بالنگ , مضرات بالنگ , خواص بالنگ , خواص سبزیجات , خواص میوه جات ,خو

ما نیز مثل سایر مرکبات ، انواع شیرین و میخوش داریم . گل ما خوشبوتر از بهار نارنج است ، و جمیع اجزاء درخت ما در طب و داروسازى موارد استعمال دارد. ما در نقاط گرمسیر به عمل مى آییم و میوه ما را از این سال تا سال دیگر به درخت مى ماند تا درخت ما گل و میوه دهد همچنان بر درخت باقى است و روى این اصل گفته اند:رسم ترنج است در این روزگار پیش دهد میوه بر آرد بهار همین قدر مى دانم که میکربها و حشرات از ما فرار مى کنند و پلیدى ها به ما نزدیک نمى شوند، جوشانده ى پوست خشک شده ى ما مسکن قى صفراوى است و مضمضمه کردن با آن بوى بد دهان را از بین مى برد. چنانچه پوست خشک شده ما را کوبیده ، و با عسل میل نمایید، پادزهر سموم ، مخصوصا مسومیت غذایى است و دانه هاى ما پادزهر حشرات ، مخصوصا مار افعى است و ((تریاق فاروق )) با آن ساخته مى شود. پوست ما نیز مانند سایر مرکبات سرشار از ویتامین هاى مختلف است . مقوى قلب و معده بوده ، کبد را از سموم پاک مى نماید. اشتها را زیاد مى کند. فشار و رقت خون را از بین مى برم . به علت داشتن کلسیم زیاد، غم و غصه را زایل مى نماید.خانواده ى مرکبات ، مخصوصا هسته آنها به عنوان بهترین ضد سم گزش ‍ حشرات مخصوصا مار و عقرب شناخته شده و در میان آن ها انواع نارنج مقام والاترى دارند و در افسانه هاى مصرى در این مورد داستان جالبى وجود دارد. گویند در مصر قدیم محکومان را با نیش افعى مى کشتند، روزى دو نفر محکوم را از زندان بیرون آورده ، براى اعدام به سوى قفس افعى مى بردند. بین راه زنى به حال آنها دلش سوخت و به هر یک دو ترنج داد و آنها که گرسنه بودند، آنها را با پوست و هسته خوردند و در نتیجه نیش افعى در بدن آنها کارگر نشده ، و هر دو جان به سلامت بردند.
زبان خوراکیهاغیاث الدین جزایری

 

منبع
 
************************************
 
printButton.png emailButton.png
torang.jpgاترج را به یونانی مارسیسقا و به سریانی اطروغا و در زبان اهالی مصر ریحان النعنع و به هندی بجوژه و به فارسی نوع صغیر آن را نرتج و نوع کبیر آن را بالنگ و به فرنگی لیمونیه گویند و ترنج نیز معرب زبان اهوازی هاست.
ماهیت آن: دو گونه است یکی نوع صغیر است که دو طرف آن باریک است و آن را به فارسی ترنج نامند و گونه دوم کبیر که دو طرف آن چندان باریک نیست
بلکه طرف متصل به شاخ درخت اندکی پهن تر و طرف دوم آن اندکی باریک تر است و این را به فارسی بالنگ نامند و رنگ پوست هر دو نوع آن زرد و طلایی است و بوی آن بسیار خوش است مخصوصاً صغیر آن که البته طعمش تلخ است و بعد از آنکه با دستوری که در کتاب قرابادین ذکر یافت شیرین شد تلخی آن از بین می رود . گوشت آن سفید و ضخیم و اندکی شیرین است و مغز آن که در میان پرده های ضخیم طولانی که در میان غلاف های بسیار نازک است بسیار پر آب می باشد؛ و تخم آن در کل صنوبری شکل در غلاف سفید است و مغز آن سفید و طعم آن اندکی تلخ می باشد و درخت آن شبیه به درخت لیمو و به بلندی یک قامت تا یک و نیم قامت آدمی و شاخه های آن پهن و درهم و برگ آن اندک پهن بزرگ و خوشبوتر و بزرگ تر از برگ لیمو و نارنج است و اما  گل آن سفید و برگ های آن اندکی ضخیم و باریک است که در وسط آن تارهای باریک زرد رنگ و بسیار خوشبو حتی بهتر از بهار نارنج است و همه قسمت های درخت آن در طب مستعمل است و چون اترج را در نظر می آورند مراد میوه آن است و محل رویش آن بیشتر گرم سیر خصوصاً که مرطوب است.
 
طبیعت آن: پوست زرد آن گرم در اول و خشک در دوم است و بعضی گرم در دوم گفته اند و گوشت آن یعنی اصل میوه آن که در زیر پوست زرد آن است آنچه مغز آن شیرین است سرد و تر در دوم ولیکن بسیار سرد و مرطوب است و آنچه ترش است سرد و خشک در سوم که می گویند در اول سرد و تر است و در تری و خشکی معتدل است و مغز ترش آن در آخر دوم سرد و خشک و شیرین آن سرد و تر است و تخم آن در اول سوم گرم و در دوم خشک و برگ و شکوفه آن در آخر دوم گرم و خشک است.
افعال و خواص و منافع آن: لطیف کننده و صفا بخش روح طبیعی و خون از صفرا است و قی صفراوی را تسکین می دهد و قطع کننده مره صفرا و سوختگی آن است و مانع ریختن صفرا به معده و روده ها می شود و جهت خفقان گرم و تقویت کبد و معده و جهت تسکین حرارت اعضای داخلی شکم و تشنگی و اسهال صفراوی و کبدی و گزیدگی عقرب پرنده و مار شاخدار مفید است.  رافع یرقان و کوفتگی است . زالوی در حلق مانده را خارج می کند و پادزهر سم ها است.
در یکی از احادیث آمده است که:« داخل نمی شود شیطان در خانه ای که در آن اترج باشد.» اما پوست زرد آن جهت تقویت قلب و مغز و کبدی که طبع آن سرد شده باشد و معده و احشا و دفع حالت تهوع و دل به هم خوردگی و خوشبو کردن دهان و لطیف کردن طبع و از بین بردن بادها و یاری دهنده در هضم نافع است خصوصاً مربای آن با عسل مادامی که در خوردن آن زیاده روی نشود و الا هضم نمی گردد خصوصاً غیر مربای آن .و نیز از مفرحات تریاقیه است یعنی اینکه اعصاب را تسکین می دهد و پادزهر سموم داخل بدن است. پخته آن مسکن استفراغ صفراوی زرد رنگ و در دهان جنبانیدن آن خوشبو کننده بوی دهان و نوشیدن خشک کوبیده آن با عسل پادزهر و دفع کننده همه زهرها است و آشامیدن عصاره آن که با گوشت آن گرفته باشند جهت گزیدن افعی و طلاکردن سوزانده و خاکستر آن جهت برص مفید است. و چون خشک غیر سوزانده آن را در صندوق  و جامه گذارند مانع کرم زدن آن است و چون پوست یک عدد اترج را در شراب اندازند بلافاصله آن را ترش کند و سرکه سازد.
البته باید توجه داشت که برای کبد  و مغز محرور المزاج (گرم مزاجان) و کسانی که صداع دارند ضرر دارد و مصلح آن عسل و بنفشه است.
مقدارمصرف: از خشک آن تا 15 گرم و از مربای آن تا پنج مثقال(25 گرم) است.
 
بای تهیه روغن آن باید شش عدد از پوست زرد خالص آن را در روغن زنبق و روغن خیری از هر یک، 5/1 کیلو و اگر نباشد در 3 کیلو روغن کنجد اندازند و در آفتاب گذارند و هر سه شبانه روز یک مرتبه تجدید کنند تا سه مرتبه یا بیشتر؛سپس استعمال نمایند.
طبیعت آن: گرم و خشک در دوم.
 
جهت مطالعه آن گروه از مخاطبینی که علاقه مند به متن اصلی این گفتار (که به نقل از مخزن الادویه است) هستند در انتهای این مطلب، متن اصلی درج شده است.


*******************************

 
مطالبی که در ذیل می آید مربوط به پژوهش های دکتر میرحیدر است که از کتاب معروف ایشان به نام معارف گیاهی ذکر گردیده است:

اترج – بالنگ

گیاه بالنگ در کتب طب سنتی با نام "اترج کبیر" آمده است. میوه آن را به فارسی "بالنگ" گویند و از نظر گیاه شناسی واریته‌‌ای از بادرنگ است. به فرانسوی Cedrat و درخت آن را cédratine و به زبان انگلیسی Citron tree نامند. گیاهی است یا به عبارت روشنتر درختچه‌ای است از خانواده نارنج Rutaceae نام علمی آن Citrus medica L. var meacrocarpa Risso می باشد.
این درختچه دارای میوه‌های درشتی است که گاهی به وزن یک کیلوگرم نیز می‌رسد.
نوع دیگری از بالنگ را به فارسی "بادرنگ" می‌نامند و در کتب طب سنتی با نام های " بادرنج"، "بادزنج" و "اترج صغیر" آمده است. در لاتین آنرا "چیتروس مدیکه" خوانند، یعنی "بادرنگ مادی" [هرمزدنامه]. به فرانسوی Cedrat و به انگلیسی Citron گویند. نام علمی آن Citrus medica L. و مترادف آن را C.medic var medica proper  نیز می‌نامند. به هندی آن را "ترنج" می‌نامند.
 
مشخصات
بالنگ درختچه‌ای است به شکل غیر‌منظم، برگهای آن با کمی اختلاف شبیه سایر انواع مرکبات ولی میوه آن بکلی متفاوت و نوع کبیر آن در ابعاد یک خربزه کوچک است. شکل آن دراز از طرف متصل به شاخه کمی پهن و از طرف دیگر به نوک باریکی ختم می‌شود. پوست آن به رنگ زرد طلائی خیلی ضخیم، موج دار و دارای برآمدگی‌هایی مانند تاول درشت است، قسمت عمده میوه را پوست زرد و گوشت سفید داخل پوست را فراگرفته و تقریبا جایی برای پولیپ ترش غیرخوراکی وسط آن باقی نگذارده است. گل آن سفید می باشد.
درختچه بالنگ آب و هوای گرم و کمی مرطوب را دوست دارد و معمولا ازدیاد آن از طریق قلمه است. قلمه را در اوایل بهار به فواصل 4 متر از هر طرف در محل اصلی آن می‌کارند. درختچه را حتی الامکان در ارتفاع 5/1 متر نگه می‌دارند که به هر حال از باد و سرمای غیرمنتظره زمستانی منطقه صدمه نبیند. در برخی مناطق معمول است در پناه درخت زیتون می‌کارند و در زمستان برای حفاظت از سرمازدگی پای درختچه را خاک می‌دهند. این درختچه در شمال ایران تک و توک و در جنوب ایران بیشتر پرورش داده می‌شود. در بعضی از مناطق از طریق خوابانیدن تکثیر می‌شود.

 


میوه بالنگ،گل درخت بالنگ

ترکیبات شیمیایی
از نظر ترکیبات شیمیایی در پوست بالنگ روغن فرارّی وجود دارد که شامل لیمونن%5B1%5D، دیپنتن%5B2%5D و سیترال%5B3%5D است.
در برگهای رقم پولپ ترش آن کومارین%5B4%5D، ایزوپیم پینلین%5B5%5D و سیتروپتن%5B6%5D مشخص شده است.
 
خواص و کاربرد
بالنگ دارای پوست زردرنگ طلایی با بوی معطر بخصوص نوع کوچک آن که پوستش صاف است، معطر تر است. قسمت گوشتی سفید متصل به پوست خارجی آن ضخیم و کمی شیرین و قسمت پولپ وسط آن که در میان پرده‌های ضخیم طولانی واقع است، دارای الیاف و غلاف‌های پر از مایعی است که در بعضی انواع شیرین و در برخی ترش می‌باشد. تخم‌های آن که در قسمت پولپ آن واقع است کمی دراز و در غلاف سفیدی واقع و مغز تخم، سفید و طعم آن کمی تلخ است.
از نظر طبیعت طبق نظر حکمای طب سنتی پوست زرد آن کمی گرم و خشک است و شحم آن یا به عبارت دیگر قسمت گوشت سفید داخلی متصل به پوست زرد آن در ارقامی که این قسمت شیرین است از نظر طبیعت سرد و تر در ارقامی که این قسمت شیرین است از نظر طبیعت سرد و تر و در ارقامی که این قسمت کمی ترش است سرد و خشک می‌باشد و تخم آن سرد و خشک و برگ و شکوفه آن گرم و خشک است. از نظر خواص معتقدند که پوست زرد آن برای تقویت قلب و دماغ و کبد سرد و معده و احشای داخل شکم مفید است و برای تحلیل بادها و نفخ و کمک به هضم غذا موثر می‌باشد، بخصوص مربای آن با عسل. البته در خوردن مربای آن اسراف نباید بشود زیرا هضم آن مشکل می‌شود. دم کرده پوست زرد خشک شده آن مسکن قی صفراوی و جویدن آن خوش بوکننده دهان است. اگر پوست و گوشت سفید خشک شده آن را در لابه لای لباس ها بگذارند مانع بید زدن می‌شود و اگر پوست یک عدد اترج را در شراب بیندازند خیلی سریع آن را ترش و تبدیل به سرکه می نماید و برای کبد و دماغ گرم مزاجان مضر است و از این نظر باید عسل و بنفشه و با گوشت سفید ترش آن خورده شود. مقدار خوراک خشک آن تا 20 گرم و از مربای پوست زرد تا 25 گرم است.
روغن پوست زرد بالنگ: پوست زرد 6 عدد بالنگ را گرفته و در یک کیلوگرم روغن کنجد بیندازید و در آفتاب بگذارند و هر سه شبانه روز پوستهای بالنگ را عوض کرده و پوست جدید در روغن می اندازند تا 5-4 بار، به این ترتیب روغن بالنگ به دست می آید.
روغن بالنگ از نظر طبیعت گرم و خشک است و مالیدن آن برای رفع بیحسی، فلجی، لقوه، رعشه و درد مفاصل، سیاتیک، امراض سرد عصبانی و درد کلیه، مثانه و خوشبویی عرق نافع است. روغن شکوفه آن نیز همین اثر را دارد و روغن برگ آن قوی‌تر است.
خوردن قسمت گوشت سفید متصل به پوست زرد خارجی آن خیلی ثقیل است و دیر هضم می‌شود و مصرف آن باید به صورت مربا با شکر و یا با عسل باشد.
آب قسمت مغز ترش مزه بالنگ اگر با غذا خورده شود برای مالیخولیای حاصل از سودا نافع است و چون ترشی آن برای اشخاص سوداوی مضر است باید با شکر و قند شیرین شود و سپس خورده شود.
ضماد پخته تمامی میوه بالنگ در سرکه برای درد مفاصل و نقرس و ورمهای مختلفه نافع است.
در هند از ریشه بالنگ به عنوان ضد کرم و ضد یبوست مزاج استفاده می‌شود و ضمنا معتقدند که برای سنگ مثانه نیز مفید است و از شکوفه و جوانه‌های آن به عنوان محرک و قابض و از میوه رسیده آن چون عامل مقوی معده و نیرو دهنده و از آب فشرده پولپ آن به عنوان خنک کننده و قابض استفاده می‌کنند.
در چین از جوشانده ریشه و پوست بالنگ به عنوان ضد سرفه، نرم کننده سینه و رفع ناراحتی لومباگو%5B7%5D استفاده می کنند [هو].
در هند و چین بالنگ را قطعه قطعه کرده و در الکل خیس می کننده و به عنوان ضد آسم می خورند.
تخم بالنگ کرم کش و ضد تب است [پتلو*]. در تخم آن یک ماده سیانوژتنیک%5B8%5D وجود دارد [برکیل*].
دم کرده سرشاخه‌های تازه سبز و جوان آن را در شبه جزیره مالایا به عنوان اشتها آور و ضد کرم و معالجه شکم درد می‌خورند [برکیل و هانیف**].
 
(معارف گیاهی، کاربرد گیاهان در پیشگیری و درمان بیماری ها،حسن میرحیدر)
 
*************************************************
جهت مطالعه آن گروه از مخاطبینی که علاقه مند به متن اصلی این گفتار (که به نقل از مخزن الادویه است) هستند در ذیل  متن اصلی درج شده است:
 
اترج
به ضم همزه و سکون تای مثناة فوقانیه و ضم راء مهمله و جیم به عربی متکه به ضم میم و سکون تاء مثناة فوقانیه و فتح کاف و ها و جمع آن متک و ریحان الماء نیز و به یونانی مارسیسقا و به سریانی اطروغا و به لغت مصر ریحان النعنع و به هندی بجوژه و به فارسی نوع صغیر آن را نرتج و نوع کبیر آن را بالنگ و به فرنگی لیمونیه ماله صغیر آن را و کبیر آن را مبد که ماله نامند و گویند ترنج معرب لغت اهواز است.
ماهیت آن: بدان که دو صنف است یکی صغیر و پوست آن مستوی املس و دو طرف آن باریک و این را به فارسی ترنج نامند و صنف دویّم کبیر و پوست آن غیر مستوی و دو طرف آن چندان باریک نیست بلکه طرف متصل به شاخ درخت اندک پهن تر و طرف دویّم آن اندک باریک تر و این را به فارسی بالنگ نامند و رنگ پوست هر دو صنف آن زرد و طلایی است و رایحه آن طیب خصوص صغیر آن و طعم آن تلخ و بعد از شیرین کردن به دستوری که در قرابادین ذکر یافت تلخی آن زایل می گردد و لحم آن سفید و ضخیم و اندک شیرین و مغز آن که در میان پرده های غلیظ طولانی که در میان غلاف های بسیار نازک است پر آب از صنف شیرین شیرین و از ترش آن ترش و تخم آن اندک طولانی فی الجمله صنوبری شکل در غلاف سفید و مغز آن سفید و طعم آن اندک تلخ و درخت آن فی الجمله شبیه به درخت لیمو و به بلندی یک قامت تا یک و نیم قامت و شاخ های آن پهن و درهم و برگ آن اندک طولانی و عریض با تشریف رنگ آن سبز و خوشبوتر و بزرگ تر از (برگ) لیمو و نارنج و گل آن سفید و برگ های آن طولانی باریک اندک ضخیم و در وسط آن تارهای باریک زرد رنگ و بسیار خوشبو غلیظ تر از بهار نارنج و جمیع اجزای درخت آن در طب مستعمل است و چون اطلاق لفظ اترج نمایند مراد ثمر آن است و منبت آن بیشتر بلاد گرم سیر خصوصأ که با رطوبت باشد و در سردسیر بسیار سرد نمی شود و چون شاخ های زیرین متصل زمین را خم نمایند و قدری زمین را حفر نموده در آن قدری از آن شاخ ها را بگذارند که باقی شاخ ها و سرشاخ ها بیرون باشد یعنی بخوابانند و بالای آن مقدار یک شبر و یا زیاده خاک ریزند و آب می داده باشند تا پنج شش ماه که خوب ریشه بندد و مستحکم شود پس محل اتصال آن را از درخت بریده هر جا که خواهند غرس نمایند به زودی ثمر دهد خصوصاً که آن شاخ مثمر باشد و قلم آن نیز می گیرند چون قلم نمایند و هرجا که خواهند بنشانند و تخم آن را که بکارند دیر به ثمر می آید و ثمر آن مدتها در درخت می ماند تا به ثمر موسم دیگر و در بنگاله دو موسوم گل و ثمر می دهد یکی از اواسط زمستان و دیگر در ایام گرما که اول ایام بارش است که برسات نامند و آن هنگام بودن آفتاب است در اواخر ثور تا اوایل جوزا به اختلاف سنین.
طبیعت: پوست زرد آن گرم در اول و خشک در دویّم و بعضی گرم در دویّم گفته اند و شحم آن یعنی لحم آن که در زیر پوست زرد آنست آنچه مغز آن شیرین است سرد و تر در دویّم ولیکن برودت آن زیاده است از رطوبت آن و آنچه ترش است سرد و خشک در سیّم و گویند در اول سرد و تر و گویند در تری و خشکی معتدل است و حماض آن یعنی مغز ترش آن در آخر دویّم سرد و خشک و بعضی در سیّم گفته اند و شیرین او سرد و تر و تخم آن در اول سیّم گرم و در دویّم خشک و برگ و شکوفه آن در آخر دویّم گرم و خشک است.
افعال و خواص و منافع آن: ملطف و قابض و صاف کننده روح طبیعی و خون از صفرا و مسکن قی صفراوی و مقطع مره صفرا و مسکن حدت آن و مانع ریختن صفرا به معده و امعا و جهت خفقان حار و تقویت جگر و معده و جهت تسکین حرارت احشا و تشنگی و اسهال صفراوی و کبدی و گزیده عقرب پرنده و مار شاخدار و رفع یرقان و کلف و قوبا و قلع رنگ سیاهی و مرکب از جامعه و اخراج زلوی در حلق مانده مفید و تریاق سموم است و در حدیث وارد است که داخل نمی شود شیطان در خانه که در آن اترج باشد اما پوست زرد آن جهت تقویت قلب و دماغ و کبد سرد و معده و احشا و دفع غثیان و خوشبوی کردن دهان و تلطیف و تحلیل ریاح و اعانت بر هضم نافع خصوصاً مربای آن با عسل مادام که اکثار در خوردن آن نشود و الا هضم نمی گردد خصوص غیر مربای آن و نیز از مفرحات تریاقیه و حرارت آن معین بر خاصیت آنست و طبیخ خشک آن مسکن قی صفراوی و مضغ آن خوشبو کننده نکهت و شرب خشک کوبیده آن با عسل دافع مضرت همه زهرها است و آشامیدن عصاره آن که با شحم گرفته باشند جهت گزیدن افعی و طلای محرق خاکستر آن جهت برص مفید و چون خشک غیر محرق آن را در صندوق  و جامه گذراند مانع کرم زدن آن است و چون پوست یک عدد اترج را در شراب اندازند در ساعت آن را ترش کند و سرکه سازد.
مضر جگر و دماغ محرور المزاج و مصدع مصلح آن عسل و بنفشه و یا شحم و حماض آن خوردن.
مقدار شربت: از خشک آن تا پنج درم و از مربای آن تا پنج مثقال است.
روغن آن که پوست زرد خالص شش عدد آن را در روغن زنبق و روغن خیری از هر یک یک رطل و اگر نباشد در دو رطل روغن کنجد اندازند و در آفتاب گذارند و هر سه شبانه روز یک مرتبه تجدید کنند تا سه مرتبه یا بیشتر پس استعمال نمایند.
طبیعت آن: گرم و خشک در دویّم.
افعال و خواص و منافع آن: محلل و ملطف و با قوّت نریاقیه سعوط آن جهت درد سر بارد و علل سوداوی و درد شقیقه و تدهین به آن جهت استرخا و فالج و لقوه و رعشه و اختلاج و درد مفاصل و عرق النساء و امراض بارده عصبانی و درد گرده و مثانه و خوشبویی عرق و رویانیدن موی و رفع لرز تب ربع و تحلیل اورام و بر اسفل قدم جهت رفع برودت هوا در اسفار و بوییدن آن در ایام وبا و فساد هوا مصلح آن است و مضمضه به آن جهت درد دندان نافع و روغن شکوفه آن نیز همین اثر دارد ولیکن روغن برگ آن قوی تر است.
اما شحم آن که مشهور به پوست بالنگ است و آبست نامند دیر هضم و غلیظ است به سبب برودت و صلابتی که دارد دیر از معده می گذرد و خارج می گردد و حاصل می گردد از آن غذای بسیار از برای بدن اگر هضم شود و مانع صعود بخار است به دماغ جهت آنکه مطفی حرارت معده است و اصحاب مره صفرا را نافع.
مضر است به حرارت غریزی و معده بارد ضعیف و محدث نفخ و قولنج و مصلح آن مربا نمودن آنست با عسل و با شکر.
اما حماض آن یعنی آب مغز ترش آن پس نیست در آن غذایی ولیکن مقوی قلب حارالمزاج و مانع ریختن صفرا به امعا و ملطف و مقطع و جالی و مطفی حرارت کبد و مقوی معده حار و مبهی و مشهی طعام و مسکن حدت صفرا و خون و زایل کننده غم و مسکن عطش و حرارت جگر و احشا و قاطع قی و اسهال صفراوی و کبدی و جهت خفقان حار و تسکین خمار و صداع  خماری مفید و چون نان را در آب اترج یا شراب آن بخیسانند و بخورند جهت تسکین صداع و دوار حادث از خلای معده نافع و از خواص شراب آن است که منع می نماید صعود ابخره را به سوی سر و قمع آن می کند به سبب قوّت قبضی که دارد و نافع است از برای دوار و سدد حادث از ابخره صفرا و خون و قطور آب آن در چشم زایل کننده بقایای یرقان آن است و همچنین اکتحال به آن و غرغره مطبوخ آن در سرکه جهت اخراج زلوی در حلق مانده و طلای آن مزیل یرقان و کلف و قوبا و رنگ سیاهی و مرکب از جامه و ضماد آن جهت گزیدن عقرب پرنده و مار شاخدار نافع و رب آن قی صفراوی را نافع و می نشاند و دابغ معده و اشتهای طعام آورد.
مضر سینه و عصب مصلح آن شراب خشخاش و شراب تین و بدل آب آن آب نارنج و آب لیمو است و چون جواهر و مروارید را در آب آن مکرر بخیسانند مضمحل سازد و خوردن غذایی که در آن آب اترج باشد نافع است از برای مالیخولیای حادث از سودای محترق از صفرا و خون حادث از ابخره سوداویه محترقه از دم و صفرا و مالیخولیای مراقبه را ولیکن به سبب شدت حموضت مضر است به اصحاب سودا زیرا که ترشی صرف بسیار مهیج سودا است پس باید که اصلاح کرده شود و به شکر و قند یعنی اگر مفرد استعمال نمایند قند داخل کرده آن مقدار که ذایقه آن را نیکو گرداند و افشره ساخته بنوشند.
و اما تخم آن محلل و مجفف و با قوّت مسهله و مقاوم جمیع سموم است خوردن و ضماد نمودن دو مثقال از مقشر آن گفته اند قایم مقام تریاق فاروق است در جمیع سموم حیوانی و قوی تر از تریاق کبیر دانسته اند و تریاق جمیع سموم ملذوعه و مشروبه است و با آب گرم یا با شراب جهت گزیدن عقرب مجرب و به دستور آشامیدن آن و ضماد کردن به آن و یک درم مقشر آن بغایت مدر حیض و کشنده جنین و مخرج آن است و طلای آن جهت تحلیل ورم بلغمی و سنون آن جهت تقویت لثه مفید و در سایر افعال مانند قشر آن است روغن آن جهت بواسیر طلاءً و شرباً بغایت مؤثر و با شراب مقاوم سموم عقرب شرباً و طلاءً و مفتح سده گوش و سریع النفوذ در در اعضاء و محلل قوی و ملطف و چون کسی به آن تدهین کند گویند عقرب نزدیکی به او نمی کند و ضماد مطبوخ مجموع اترج در سرکه یا شراب جهت وجع مفاصل و نقرس و اورام و دبیلات نافع و برگ آن هاضم طعام و مسخن معده و مقوی احشا و مفتح سدد و جهت ضیق النفس بلغمی مفید و شکوفه آن در افعال مانند برگ آن است و از آن لطیف تر و بوییدن ترنج مقوی دل و مفرح و جهت دفع خدر و هوای وبایی آزموده و همچنین فرش کردن برگ آن و مغز شیرین آن را چندان منفعتی نیست و صاحب دستور الاطبا نوشته که ترش آن قوی تر از شیرین آن است و قاطع بلغم بود و علت سینه و حلق و سرفه را نافع و در هیچ فصل خوردن آن را منع نیست ولیکن در هر فصلی با چیزی مناسب در زمستان با عسل و در تابستان با قند و در برسات یعنی موسم بارش با زنجبیل و نمک سنگ و بعضی خواص از قبیل آنچه ذکر یافت برای آن نوشته و تریاقات و جوارشات و حلوا و ادهان و رب و سکنجبین و سفوف و اشربه و عرق و مربا و مخلل آن در قرابادین ذکر یافت.
(مخزن الادویه، عقیلی خراسانی،به کوشش اردکانی، رحیمی، فرجادمند،راه کمال، تهران، 1387 ه.ش،صص122و123)
 
منبع
 
***********************************************
 
خواص و فواید میوه بالنگ

از بالنگ با نام اترج نیز یاد می شود. اندازه این گیاه حدود یک و نیم تا دو متر است و در نواحی گرم و مرطوب یا معتدل و مرطوب می روید. دارای برگ های طویل و عریض است. برگ های آن سبز و خوشبو می باشند. گل آن سفید و تمام اعضاء این گیاه مصرف طبی و درمانی دارند. میوه این گیاه بالنگ است در نواحی گرم زمین این گیاه در سال دو نوبت میوه می دهند. میوه این گیاه تلخ است که بطور مختلف تلخی آن گرفته می شود. پوست زرد آن دارای طبیعت گرم و خشک و گوشت یا پیهی که در زیر آن است در نوعی که مغزش شیرین است سردتر می باشد و برگ و شکوفه آن نیز گرم و خشک است.
balang_Khavas_favayed-300x300.jpg
این گیاه دارای خاصیت ضدسم بوده و سم بعضی از جانوران از قبیل عقرب و مار را تا حدودی خنثی می کند. اگر زالو در حلق کسی رفته باشد از آبی که بالنگ در آن جوشیده شده غرغره کند زالو کنده شده و اخراج می گردد.
پوست زرد آن مقوی قلب و قوای فکری و کبد و معده و احشاء بوده و دهان را خوشبو میسازد و به هضم غذا کمک می کند. اگر این پوست را با شکرنی یا با عسل مربا بکنند مربائی مقوی و مفرح خواهد شد و خاصیت ضدسمی هم دارا میباشد.
اما باید از آن هر دفعه به مقدار کم خورده شود چون وقتی زیاد خورده شود هضم آن دیر انجام می شود به علاوه شدت حرارت آن برای افراد گرم مزاج آزار دهنده است. به گزارش مجله پزشکی دکتر سلام، اگر بالنگ خشک را در داخل لباس بگذارند از بید یا مورزدگی آن جلوگیری می کند. اگر بالنگ را در روغن کنجد حل کرده و بگذارند روغن مدتی بماند روغن حاصل برای سیاتیک و درد مفاصل و دردهای عصبی و کمر درد و درد مثانه مفید است که هم بصورت خوراکی و هم بصورت ضمادی مصرف میشود. افرادیکه سردردهای مزمن ناشی از ناراحتی های گوارشی یا سرگیجه دارند اگر مقداری نان را در آبی که بالنگ در آن خیسانیده شده بگذارند و یا در عصاره بالنگ بخیسانند و بخورند ناراحتی آنان زایل میگردد.


citron_balang.jpg

مقدار خوراک از پودر خشک شده آن تا 20 گرم و از مربای آن پنج تا دوازده مثقال است.
 
منبع

به اشتراک گذاری این ارسال


لینک به ارسال
به اشتراک گذاری در سایت های دیگر

برای ارسال دیدگاه یک حساب کاربری ایجاد کنید یا وارد حساب خود شوید

برای اینکه بتوانید دیدگاهی ارسال کنید نیاز دارید که کاربر سایت شوید

ایجاد یک حساب کاربری

برای حساب کاربری جدید در سایت ما ثبت نام کنید. عضویت خیلی ساده است !

ثبت نام یک حساب کاربری جدید

ورود به حساب کاربری

دارای حساب کاربری هستید؟ از اینجا وارد شوید

ورود به حساب کاربری